Vanaf het seizoen 2025/2026 is Eurojackpot de nieuwe sponsor van de KNVB Beker en de Vrouwen Eredivisie. Daarmee neem Eurojackpot bij het KNVB bekertoernooi het stokje over van TOTO. Dit is opvallend te noemen, want beide merken zijn onderdeel van staatsdeelneming Nederlandse Loterij. Toch mag Eurojackpot na 1 juli 2025 gewoon de sport blijven sponsoren en TOTO niet. Hoe zit dat precies?
Op 10 juni 2025 werd bekend gemaakt dat Eurojackpot de nieuwe naamgever van zowel de KNVB Beker als de Vrouwen Eredivisie zou worden en daarmee TOTO zou gaan opvolgen. Al gauw besteedde media zoals het Noord Hollands Dagblad en NRC aandacht aan de opmerkelijke sponsordeal. In de artikelen werd de vraag opgeworpen hoe het mogelijk is dat een gokbedrijf alsnog een voetbalcompetitie mag sponsoren na de inwerkingtreding van het zogenoemde reclameverbod.
Die vraag is op zich niet onterecht, want op 1 juli 2025 treedt het laatste deel van het Besluit Orka in werking: het verbod op sportsponsoring door aanbieders van online kansspelen. Voor veel voetbalclubs en sportcompetities betekende dit dat het vanaf die dag afgelopen is met de sponsorcontracten met legale online casino's en bookmakers.
Clubs zoals Vitesse (BetCity), AZ (Kansino), Go Ahead Eagles (Betnation), PEC Zwolle (Circus.nl), Almere City (One Casino), en het naar de Eredivisie gepromoveerde Telstar (711) moesten op zoek naar nieuwe geldschieters. Inmiddels hebben onder meer Vitesse en AZ nieuwe hoofdsponsors gepresenteerd, maar bij de andere clubs blijft het vooralsnog stil.
Ook sportcompetities worden geraakt door het aanstaande verbod. De KNVB Beker werd tot en met het seizoen 2024/2025 gesponsord door het legale online casino TOTO, dat onderdeel is van Nederlandse Loterij. Vanaf het nieuwe seizoen is dat Eurojackpot, eveneens van Nederlandse Loterij, dat de naam aan het bekertoernooi en de vrouwencompetitie verbindt. Waarom mag Eurojackpot dit wel doen?
Voor wie geldt het verbod op sponsoring?
De reden dat Eurojackpot, in tegenstelling tot TOTO, wel de KNVB Beker mag sponsoren, ligt in het type kansspel. Aanvankelijk vroeg SP-Kamerlid Michiel van Nispen met zijn motie om een reclameverbod voor ‘risicovolle kansspelen'. Deze motie vormde uiteindelijk de basis voor het Besluit Ongerichte Reclame Kansspelen op afstand, vaak afgekort tot Besluit Orka.
Met het besluit Orka werd reclame voor online kansspelaanbieders verboden. Alle gokbedrijven die een vergunning hebben om online gokken aan te bieden mogen sinds 1 juli 2023 geen reclame meer maken op televisie, de radio, of in bijvoorbeeld bushokjes. Het besluit Orka bestond uit nog twee stappen: een verbod op sponsoring van evenementen en een verbod op sportsponsoring. Deze stappen werden ingepland voor 1 juli 2024 (evenementensponsoring) en 1 juli 2025 (sportsponsoring).
Vanaf 1 juli 2025 mogen online gokbedrijven dus geen sportwedstrijden, sportclubs, of sportcompetities meer sponsoren. Daarom zijn veel contracten afgesloten tot 30 juni 2025 en moeten sportclubs en -competities voor het komende seizoen op zoek naar een nieuwe sponsor.
Waarom mag Eurojackpot wel en TOTO niet?
Ondanks dat zowel Eurojackpot als TOTO onderdeel zijn van Nederlandse Loterij, geldt het verbod alleen voor TOTO Online. Nederlandse Loterij is namelijk het moederbedrijf van TOTO Online B.V., het bedrijf dat een vergunning heeft voor online kansspelen. Dit bedrijf mag vanaf 1 juli geen sponsor meer zijn in de sportwereld.
De andere bedrijven en merken die onder Nederlandse Loterij vallen, hebben andere vergunningen en andere soorten kansspelen. Eurojackpot valt onder een loterijvergunning en mag daarom, net als de Vriendenloterij en Staatsloterij, nog steeds sponsor zijn in de sportwereld.
TOTO had zelfs ook nog sponsor kunnen blijven van de KNVB Beker, maar dan met het andere TOTO-merk. In de supermarkt of bij de sigarenboer kan je namelijk ook TOTO spelen, maar dit gaat via het merk TOTO Winkel. Het lijkt hetzelfde merk, maar het gaat daadwerkelijk om een ander bedrijf met een andere vergunning.
Vanwege de druk vanuit de politiek leek het echter al geen verstandig idee om op deze manier sponsor te blijven. Arjan Blok, de CEO van Nederlandse Loterij, liet in een interview met CasinoNieuws.nl eerder dit jaar al weten dat de staatsdeelneming dit niet wilde doen. Volgens Blok zou dit de grenzen opzoeken zijn:
“Ja, maar dan zoek je de grenzen op. We maken reclame voor TOTO Winkel, maar dat doen we in-store, bijvoorbeeld via Tante Bets die spelers tips geeft voor verantwoord spelen. Maar we gaan geen TOTO Winkel op de mouw zetten.”
Arjan Blok, CEO Nederlandse Loterij
Wel beloofde Arno de Jong, CCO van Nederlandse Loterij, dat hij met de staatsdeelneming zou kijken hoe zij de sport zouden kunnen blijven helpen. Hij zei in april 2025 al dat de regels niet zouden gelden voor loterijen:
“Het verbod is voor TOTO per 1 juli een nieuwe werkelijkheid. Loterijen is echter een heel ander verhaal, daar geldt deze strengere regelgeving niet voor.”
Arno de Jong, CCO Nederlandse Loterij
Hiermee leek de oplossing dan ook al te zijn gevonden, want met Eurojackpot blijft Nederlandse Loterij als sponsor verbonden aan het bekertoernooi en de hoogste damesvoetbalcompetitie van Nederland.
Waarom worden loterijen anders behandeld?
In de motie van Van Nispen werd gesproken over ‘risicovolle kansspelen' en in de jaren daarna worden de kansspelen vaker uitgesplitst in risiconiveaus. Het gaat daarbij om het risico om een gokverslaving te ontwikkelen. Dit risico is groter bij bijvoorbeeld een gokkast dan bij een loterij vanwege de tijd tussen de geplaatste inzet en de (mogelijke) uitbetaling. Bij een gokkast weet je na een druk op de knop al of je hebt gewonnen of niet, bij een loterij moet je daar soms dagen of weken op wachten.
Alle online kansspelen vallen onder de risicovolle kansspelen. Bij deze kansspelen is het mogelijk om herhaaldelijk te spelen binnen een korte tijd. Zulke kansspelen worden in de onderzoeksliteratuur aangeduid als short-odds-kansspelen: spellen met een snelle inzet-uitkomst-cyclus, die daardoor verslavender kunnen werken.
Eurojackpot, of een andere vergelijkbare loterij, werkt anders. Je koopt een lot en wacht op de trekking, die meestal later plaatsvindt. Deze zogenaamde long-odds-kansspelen hebben dus als kenmerk dat er een langere tijd zit tussen de inzet (het kopen van een lot) en de uitkomst (de trekking van de loterij), waardoor ze als minder verslavingsgevoelig worden beschouwd. Bovendien kun je er niet continu aan deelnemen zoals bij een online gokkast of live roulette, je bent voor de loterijen afhankelijk van het aantal trekkingen.
Online loten kopen
Opmerkelijk is dat je loten voor Eurojackpot wel degelijk online kan kopen, dus op afstand. Toch vallen deze loterijen alsnog niet onder het Besluit Orka, omdat ze dus worden gezien als minder risicovol kansspel. De term “op afstand” in het besluit verwijst naar het kanaal waar de kansspelen plaatsvinden, in dit geval op internet.
De situatie kan tot verwarring leiden bij buitenstaanders. Die verwarring is begrijpelijk, zeker omdat beide gokproducten zijn en dan ook nog eens van hetzelfde moederbedrijf. Het verschil tussen beide merken zit hem echter in de type kansspelen die beide gokmerken aanbieden. Juist dat verschil in type kansspel vormt de basis voor het onderscheid waarom Eurojackpot na 1 juli 2025 wel de KNVB Beker mag sponsoren, en TOTO niet meer.
Lead-foto via PRO SHOTS / Erik Pasman.
