Gokwaarschuwingen kunnen volgens onderzoek van Steffi de Jans juist leiden tot een hogere gokintentie. Vooral mensen die risico lopen op een gokstoornis blijken gevoeliger voor dit effect, zo legde De Jans onlangs uit in een interview met wetenschapstijdschrift EOS.
Uit onderzoek van Steffi de Jans, wetenschapper aan de Universiteit van Gent, blijkt dat boodschappen als ‘Gok met mate' en ‘Stop op tijd' niet altijd het gewenste effect hebben. In een interview met wetenschapstijdschrift EOS vertelt ze dat de waarschuwingen soms juist aanzetten tot gokken. Haar werk werd bekroond met de POWER, een jaarlijkse prijs voor onderzoek naar mentaal welzijn van het blad EOS Psyche&Brein.
De Jans deed enkele jaren onderzoek naar de werking van de ontradende boodschap bij gokreclames. In België was ‘Gok met mate' een gebruikte waarschuwingstekst terwijl In Nederland is gekozen voor ‘Wat Kost Gokken Jou? Stop Op Tijd 18+‘ bij risicovolle kansspelen naast de al bestaande waarschuwingstekst ‘Speel bewust, 18+'.
‘Gok, met maten!’
Tot de verbazing van De Jans lieten de resultaten van het onderzoek zien dat vooral mensen met een risico op gokstoornis na het zien van de boodschap een hogere gokintentie aangaven. Daar zijn volgens haar verschillende verklaringen voor.
“Misschien waren de mensen de boodschap al beu gehoord, of interpreteerden ze die als kritiek op hun eigen gedrag. Of zagen ze die net als een aanmoediging: ‘Gok, met maten!’ Want het klinkt natuurlijk wel wat dubbelzinnig.”
Steffi de Jans, postdoctoraal onderzoeker Communicatiewetenschappen aan Universiteit Gent
Ook benadrukt ze dat de waarschuwing de verantwoordelijkheid sterk bij het individu legt. De waarschuwingstekst zou volgens De Jans impliceren dat het een eigen keuze is om te gokken, en dus ook voor eigen verantwoordelijkheid.
“Die framing is sterk gestuurd door de gokindustrie, alsof maar een heel beperkt aantal mensen de controle kwijt is. Er wordt te weinig rekening gehouden met factoren die bijdragen aan gokgedrag en -verslaving, zoals je genen en omgevingsfactoren waaronder marketing.”
Steffi de Jans
Eenvoudige taal
In het interview werd haar gevraagd hoe dit nu beter zou kunnen. In de werkgroep van de Hoge Gezondheidsraad, waar De Jans deel van uitmaakt, zijn er voorstellen gedaan voor een goed label of een goede boodschap. Deze moet volgens De Jans eenvoudige taal bevatten die door iedereen te begrijpen is. Vakjargon zou daarom niet gebruikt moeten worden en ook woorden met een positieve bijklank moeten volgens de onderzoeker worden vermeden.
Er lag bij de raad bijvoorbeeld een idee om gokken als verliezen voor te stellen, en daarbij aan te geven dat de gevolgen groter zijn dan alleen financiële problemen. Ook is er geopperd om een directe call to action te gebruiken, zoals: ‘Spendeer maximaal 1 procent van je inkomen aan gokken'. Dat zou volgens hulpverleners nog ergens gezond zijn, vertelt De Jans in gesprek met EOS.
Men zou ook voor een soort zelfevaluatie-insteek kunnen kiezen, stelt De Jans. Hierbij noemt zij een waarschuwingstekst als ‘Hoeveel heb jij al verloren?' als voorbeeld. Daarmee laat je mensen stilstaan bij hun gokgedrag, aldus de onderzoeker van de Universiteit van Gent.
We hadden een hele reeks suggesties gedaan, omdat we weten uit de literatuur dat er bij eenzelfde boodschap op den duur irritatie of moeheid kan ontstaan. Maar het is natuurlijk heel belangrijk dat zulke boodschappen eerst getest worden, dat er onderzoek naar gedaan wordt om te zien welke effectief zijn.”
Steffi de Jans
Tot slot vertelt De Jans dat ze het belangrijk vindt dat er wordt ingezet op preventie, om de toestroom van nieuwe jonge en kwetsbare gokkers te beperken. Ze begrijpt dat gokken ook een ontspanning kan zijn voor mensen, maar wil waken voor een groei van het aantal mensen met gokproblemen:
“Ik ben op zich niet tegen gokken. Voor veel mensen is en blijft het een ontspannende activiteit. Maar hoe meer mensen beginnen met gokken, hoe meer mensen ook uiteindelijk een gokverslaving zullen ontwikkelen – daar valt niet aan te ontsnappen.
Steffi de Jans
CasinoNieuws.nl WhatsApp-kanaal
Altijd het laatste nieuws over de Nederlandse kansspelindustrie direct op je telefoon of WhatsApp op je computer? Volg het CasinoNieuws.nl WhatsApp-kanaal en mis niets meer!
