Lilith Wittmann: Duitsland liep honderden miljoenen mis door Lottoland

Volgens Wittmann verkocht Lottoland jarenlang geen officiële loten van Duitse staatsloterijen, maar weddenschappen op de uitslag daarvan. Duitse autoriteiten beschouwen deze zogenoemde tweede loterijen al jaren als illegaal.

Voor haar onderzoek gebruikte Wittmann onder meer documenten die afkomstig zouden zijn van de Maltese kansspelautoriteit en bedrijfsadministraties van Lottoland. Op basis daarvan schat zij dat circa 80% van de omzet van de Maltese onderneming European Lotto and Betting Limited (ELBL) uit Duitsland afkomstig was. Interne documenten uit 2020 zouden volgens haar zelfs wijzen op 95%.

Op basis van die gegevens berekent Wittmann dat tussen 2019 en 2023 ongeveer € 165 miljoen aan loterijbelasting en € 227 miljoen aan afdrachten voor maatschappelijke doelen niet zouden zijn afgedragen. Zij benadrukt dat het gaat om een berekening op basis van beschikbare gegevens en niet om een definitieve fiscale vaststelling.

Het onderzoek stelt daarnaast dat Lottoland via internationale websites ook andere kansspelen aanbood, zoals online gokkasten en sportweddenschappen, zonder Duitse vergunning. Volgens Wittmann bedroeg de totale inzet via Lottoland tussen 2019 en 2023 ongeveer € 6,4 miljard.

Lottoland spreekt aantijgingen tegen

Lottoland bestrijdt de conclusies van het onderzoek. Volgens het bedrijf zijn de gebruikte gegevens onvolledig en uit hun context gehaald, en daardoor misleidend. Ook stelt Lottoland dat het steeds alle belastingen heeft betaald die volgens de wet verschuldigd waren.

In het onderzoek wordt beschreven dat de Duitse toezichthouder GGL al jaren handhavend optreedt tegen de internationale activiteiten van Lottoland. Daarbij werden onder meer betaal- en DNS-blokkades ingezet om de websites ontoegankelijk te maken voor Duitse spelers.

Volgens Wittmann blijken die maatregelen in de praktijk slechts beperkt effectief, omdat Lottoland gebruikmaakt van wisselende domeinnamen, internationale bedrijfsstructuren en alternatieve betaalroutes.

Vergunning

Lottoland Deutschland GmbH beschikt inmiddels over een vergunning om als bemiddelaar voor Duitse staatsloterijen op te treden. De onderneming staat volgens Wittmann formeel los van de internationale Lottoland-groep.

Wel zou er een optiecontract bestaan waarmee de internationale groep de Duitse onderneming voor het symbolische bedrag van € 1 kan overnemen. De GGL zou de vergunning daarom hebben verleend onder de voorwaarde dat deze kan worden ingetrokken als zo’n overname binnen vijf jaar plaatsvindt.

Volgens het onderzoek richt de handhaving zich niet op de vergunde Duitse bemiddelaar, maar op het internationale aanbod van de Lottoland-groep, dat Duitse autoriteiten nog altijd als illegaal beschouwen.

Lottoland Stiftung

Het onderzoek besteedt ook aandacht aan de Lottoland Stiftung, waarmee het bedrijf zijn maatschappelijke imago wilde versterken. Volgens Wittmann werden onder meer organisaties als NABU en Die Arche als partners genoemd, terwijl deze organisaties volgens haar geen bewijs konden vinden voor de genoemde donaties. Een rechter verbood de stichting eerder omdat deze volgens de uitspraak vooral werd gebruikt als achterpoort voor gokreclame.

De uitwerking van het onderzoek is gedeeltelijk terug te zien bij het Duitse RTL Extra.

Wittmann kwam eerder in het nieuws nadat zij een lek bij de Duitse goksites van Merkur AG identificeerde en hierdoor 200 GB aan data kon downloaden. Ook was zij verantwoordelijk voor de hack van de Malta Gaming Authority (MGA). Wittmann kon dankzij de hack maandenlang meekijken in de systemen van de Maltese toezichthouder.

Secretaris-generaal ECA brengt kwestie onder de aandacht

Ook binnen de sector krijgt het onderzoek aandacht. Hermann Pamminger, secretaris-generaal van de European Casino Association, noemt op LinkedIn vooral de bredere reguleringsvraag relevant: hoe grensoverschrijdende handhaving nationale kansspelregels effectief kan beschermen, inclusief spelersbescherming, belastinginkomsten, en financiering van maatschappelijke doelen.

Daarbij merkt hij op dat de door Wittmann genoemde schade van bijna € 400 miljoen een berekening uit het onderzoek is en geen definitieve rechterlijke of fiscale vaststelling.