Een man die naar eigen zeggen onderzoek doet naar loterijen, heeft via een Woo-verzoek bij de Kansspelautoriteit geprobeerd informatie te krijgen over de Staatsloterij. De man vroeg om informatie over de trekkingen, de procedures, en de klachten over de Staatsloterij.
Eerder dit jaar werd een opvallend Woo-verzoek (, 121 kB) ingediend bij de Kansspelautoriteit over de Staatsloterij. De verzoeker vroeg de Kansspelautoriteit om documentatie en communicatie openbaar te maken over verschillende onderwerpen met betrekking tot de Staatsloterij. Het Woo-verzoek was onderdeel van een reeks aan Woo-verzoeken die de verzoeker indiende.
De man vertelde de Kansspelautoriteit dat hij onderzoek deed naar de werkwijze van loterijen en hierover in discussie te willen gaan. De Kansspelautoriteit legde de man uit dat Woo-verzoeken niet zijn bedoeld voor een ‘inhoudelijke discussie over het aanbieden van kansspelen'. De verzoeker liet daarop weten dat hij zijn standpunten aan de rechter wil gaan voorleggen. De gevraagde informatie in de Woo-verzoeken zouden hem hierbij moeten gaan helpen. Middels het Woo-verzoek hoopte de man dat er informatie openbaar gemaakt zou worden over tal van onderwerpen:
- De rol en positie van de toezichthoudende notaris bij loterijen;
- De universumtrekking (trekking uit meer loten dan alleen de verkochte loten);
- Misbruik van de naam Staatsloterij en de verbinding tussen de Staatsloterij en de overheid;
- Praktijken omtrent het niet direct uitkeren van prijzen en het creëren van accounts (wallets) voor winnaars zonder hun expliciete toestemming;
- Telefonische barrières bij opzegging van loterijabonnementen;
- Het weggeven van loten in ruil voor een automatische incasso en het ontbreken van publicatie van winkansen per prijscategorie;
- Controle op het uitreiken c.q. toekennen van extra prijzen zoals een voertuig of een vakantie bij de Universum Loterij;
- Klachten: kent de Kansspelautoriteit de resultaten van de Nederlandse Loterij op www.klacht.nl en www.trustpilot.nl: Heeft u deze resultaten geanalyseerd en tot welke resultaten en maatregelen heeft dit aanleiding gegeven?;
- Beleidswijzigingen: wat is het resultaat van deze beleidswijzigingen en maatregelen?
ChatGPT en gedichten
Dat de man in conflict was met de Staatsloterij werd duidelijk uit de toegestuurde correspondentie. De verzoeker bleef aanvullende informatie naar de Kansspelautoriteit sturen en contact opnemen, iets wat het proces volgens de toezichthouder vertraagde. In het Woo-besluit is te lezen dat de man tussen 12 maart 2024 en 30 juli 2024 maar liefst 64 contactmomenten had met de Kansspelautoriteit.
Ook de Staatsloterij heeft aangegeven dat de verzoeker in hun richting veel contact zoekt. Dit doet de man op een uiterst opvallende wijze:
“De raad van bestuur heeft er begrip dat Staatsloterij het optreden van verzoeker als belastend en tijdrovend ervaart. Ook het voortdurend indienen van aanvullende of aan de verzoeken gerelateerde documenten – waarvan de Kansspelautoriteit kopieën ontvangt -, opgesteld met behulp van ChatGPT en voorzien van gedichten, alsmede verzoekers optreden en uitlatingen over de Staatsloterij en de notaris, ook tegen derden, en de wijze waarop verzoeker telefonisch contact zoekt, kunnen als onaangenaam worden ervaren.”
Kansspelautoriteit
De Staatsloterij was dan ook van mening dat er een grens was bereikt en het Woo-verzoek daarom buiten behandeling gesteld moest worden, maar daar was de Kansspelautoriteit het niet mee eens.
85 Woo-verzoeken in 11 maanden
De Kansspelautoriteit moest daarom de vragen en de aangeleverde informatie van de verzoeker beoordelen. Veel van de aangeleverde stukken waren volgens de Kansspelautoriteit ‘niet van toepassing' en zijn daarom niet behandeld:
“De jurisprudentie waarnaar wordt verwezen is naar het oordeel van de raad van bestuur niet van toepasing. In deze jurisprudentie was sprake van o.a. 1) het opzettelijk frustreren van een gemeente door spam, mail en Woo-verzoeken, 2) het indienen van 85 Wob-verzoeken, met daarin in totaal 433 omvangrijke informatieverzoeken in 11 maanden tijd, welke verzoeken hun aanleiding vonden in – kort gezegd – een conflict met de gemeente en buren van verzoeker, en 3) het indienen van een zeer groot aantal onsamenhangende verzoeken in samenhang met procedeergedrag, klachten en aangiftes. In het laatste geval stelde de rechtbank vast dat verzoeker handelde uit rancune en erop uit is de organisatie […] te frustreren.”
Kansspelautoriteit
Daarnaast kon de Kansspelautoriteit over de verschillende andere verzoeken weinig openbaar maken. Zo kunnen meldingen over individuele incidenten niet openbaar gemaakt worden, en waren enkele verzoeken niet concreet genoeg. Daarnaast stelde de verzoeker in zijn Woo-verzoek vragen aan de Kansspelautoriteit terwijl een Woo-verzoek hier niet voor bedoeld is, zo valt te lezen. Ook stelde de Kansspelautoriteit in haar besluit dat de verzoeker ‘onvoldoende kennis heeft genomen van deelnemersreglementen en trekkingsprocedures'.
E-wallet
Over een van de zaken uit het Woo-verzoek kon wel iets openbaar gemaakt worden. Dit had te maken met het ‘niet uitkeren van prijzen en het creëren van accounts voor winnaars zonder hun expliciete toestemming':
“Verzoeker vraagt of de Kansspelautoriteit inzicht heeft in hoeveel tegoeden van deelnemers wordt gestort in een kluis, en niet uitbetaald en waarom gewonnen prijzen niet direct worden overgemaakt aan de deelnemer (van wie het banknummer per definitie bekend is).”
Kansspelautoriteit
De ‘kluis', waar de verzoeker over spreekt, heeft vermoedelijk te maken met de e-wallets van de deelnemers van Nederlandse Loterij. Spelers kunnen ervoor kiezen om hun gewonnen prijzengeld uit te laten betalen op hun bankrekening, maar kunnen er ook voor kiezen om het saldo op hun Nederlandse Loterij-account te laten uitbetalen. Het gebruik van de e-wallet is niet verplicht, zo staat ook beschreven in het deelnemersreglement van Nederlandse Loterij.
Misbruik van de naam Staatsloterij en de verbinding met de overheid
Over veel van de overige verzoeken was geen informatie te delen, maar op enkele zaken ging de Kansspelautoriteit in haar besluit nog wel in. Zo benadrukte de toezichthouder dat het is toegestaan om een universumtrekking, waarbij prijzen ook kunnen vallen op niet verkochte loten, te organiseren zolang de spelers hiervan vooraf op de hoogte zijn.
Verder liet de toezichthouder weten dat het geen toezicht houdt op het uitkeren van prijzen of op de behandeling van klachten. Om die reden is er geen informatie bij de Kansspelautoriteit aanwezig om te delen naar aanleiding van het Woo-verzoek.
Tot slot ging de Kansspelautoriteit in op de vragen rondom de naam Staatsloterij. De verzoeker wilde informatie ‘omtrent het toezicht op het gebruik van namen die suggereren dat een loterij een officiële overheidsinstelling is'. Het antwoord is relatief kort, want de Kansspelautoriteit houdt geen toezicht op de naamgeving van loterijen, zo schrijft het in het besluit.
Voor verdere informatie over de Staatsloterij, haar naam, en het ontstaan ervan, verwijst de Kansspelautoriteit naar de Wikipedia-pagina van de Staatsloterij. Hier staat uitgelegd dat de Staatsloterij deze naam al in 1848 kreeg en dat het een staatsdeelneming betreft.
