KIJK: Bikker en Van Kleij in podcast: “Een gokje wagen, is dat echt zo onschuldig?”

Marcel van Kleij is behandelaar in de verslavingszorg, sociaal werker en ervaringsdeskundige. Hij vertelt in de aflevering Een gokje wagen… is dat echt zo onschuldig? dat gokken meestal begint als vermaak, maar dat spelers door het najagen van verliezen steeds verder in de problemen kunnen raken. De schade gaat daarbij verder dan alleen het verloren geld, zegt Van Kleij:

“Het gaat niet alleen om financiële schade. Het gaat om diepere schades die daaronder liggen.”

Marcel van Kleij

Gokproblemen blijven lang verborgen

Van Kleij legt uit dat een gokverslaving voor de omgeving vaak moeilijk te herkennen is. Anders dan bij ernstige alcohol- of drugsproblematiek blijven bij veel spelers verschillende onderdelen van het dagelijks leven lange tijd op orde. Aan de buitenkant is daardoor niet altijd zichtbaar hoe ernstig de situatie is.

Ook binnen de verslavingszorg is gokproblematiek volgens hem lange tijd onvoldoende als afzonderlijk probleem behandeld. Behandelingen lijken nog vaak op programma’s voor alcohol- en middelenverslaving, terwijl de achtergrond en omstandigheden van gokproblemen volgens Van Kleij wezenlijk kunnen verschillen.

Bikker wijst tijdens het gesprek op de stijging van het aantal mensen dat wegens gokproblemen in de verslavingszorg terechtkomt. Van Kleij brengt daarbij een nuance aan. Een deel van de stijging komt volgens hem doordat in het registratiesysteem LADIS beter wordt doorgevraagd naar gokken naast andere verslavingen. Tegelijkertijd denkt hij dat de geregistreerde gevallen nog altijd slechts een deel van de daadwerkelijke problematiek laten zien.

Online casino voortdurend beschikbaar

Een belangrijk verschil met de periode vóór de legalisering van online kansspelen is volgens Van Kleij de voortdurende beschikbaarheid. Waar spelers vroeger fysiek naar een casino of speelhal moesten, hebben zij het casino nu volgens hem “24/7 op zak” via hun telefoon.

In de verslavingszorg ziet hij daardoor vooral bij jongvolwassenen dat problemen sneller ontstaan. Waar het vroeger soms jaren duurde voordat een speler volledig vastliep, kunnen jonge spelers volgens Van Kleij binnen enkele maanden grote schulden en persoonlijke problemen ontwikkelen.

Hij waarschuwt daarnaast voor de normalisering van gokken onder jongeren. Sportweddenschappen worden volgens hem steeds vaker onderdeel van sociale activiteiten, terwijl groepsdruk en de combinatie met alcohol- en middelengebruik het moeilijker kunnen maken om te stoppen.

Bikker wil reclameverbod en langere Cruks-inschrijving

Bikker gebruikt de podcast ook om de initiatiefwet toe te lichten van de ChristenUnie samen met de SP. Beide partijen willen onder meer een breed verbod op reclame voor online kansspelen, een hardere aanpak van illegale aanbieders, en ruimere mogelijkheden om spelers voor langere tijd in te schrijven in het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen.

Volgens Bikker is reclame niet langer nodig om spelers naar het legale aanbod te leiden. Zij stelt dat reclame vooral bijdraagt aan de normalisering van gokken en dat jongeren niet voortdurend met nieuwe gokproducten in aanraking hoeven te komen.

Van Kleij steunt een breed reclameverbod. Hij stelt dat reclame tegenwoordig veel subtieler is dan traditionele televisie- of buitenreclame en dat commerciële informatie niet altijd direct als reclame herkenbaar is.

Kritiek op affiliates en revenue share

Van Kleij richt zijn kritiek daarbij ook op affiliates. Volgens hem presenteren sommige websites zich als onafhankelijke informatiebron, terwijl zij geld verdienen wanneer bezoekers via hun links klant worden bij een online casino.

Hij noemt revenue share een “heel dubieus verdienmodel”. Bij deze constructie is de vergoeding voor een affiliate mede afhankelijk van de opbrengsten die een aangebrachte speler voor het online casino genereert (het verlies dat de gokker lijdt). Daardoor kan volgens Van Kleij een belangenconflict ontstaan tussen het geven van onafhankelijke informatie en het commerciële belang om spelers te laten gokken.

Bikker wijst daarnaast op de verwevenheid tussen gokken en voetbalclubs, loterijen, en andere maatschappelijke organisaties. Volgens haar zijn sport en gokken de afgelopen jaren steeds sterker met elkaar verbonden geraakt.

Hulp bij gokproblemen

Van Kleij adviseert mensen die problemen ervaren met gokken om hulp te zoeken via Open over Gokken en zich zo nodig in te schrijven in Cruks. Bikker benadrukt dat ook mensen uit de directe omgeving van een speler ondersteuning moeten kunnen krijgen. Bij acute psychische nood verwijst zij naar de Zelfmoordpreventielijn 113.

De volledige aflevering van Een gokje wagen… is dat echt zo onschuldig? is te bekijken via het YouTube-kanaal van de ChristenUnie.