Nieuw onderzoek toont aan dat bewustwordingsreclame een effectief middel kan zijn om de invloed van gokreclames op jongvolwassenen te verminderen. Het onderzoek, uitgevoerd door Swansea University in samenwerking met de University of Bristol en CQ University in Australië, laat zien hoe een educatieve video deelnemers kritischer maakte over gokreclames en hun betrokkenheid bij promoties van gokbedrijven verminderde.
Het onderzoek, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Addiction en gefinancierd door het Academic Forum for the Study of Gambling, richtte zich op 1.200 gokkers tussen 18 en 29 jaar in het Verenigd Koninkrijk. Na het bekijken van een speciaal ontwikkelde video van ruim zeven minuten gaven de deelnemers aan sceptischer te zijn geworden tegenover gokreclames.
De sceptische houding bleek ook op langere termijn zichtbaar. Zelfs een maand na het zien van de video hielden deelnemers deze kritische blik vast. Daarnaast stopte 21% van de deelnemers volledig met het gebruik van “gratis” gokpromoties.
De video gebruikte satirische elementen, krachtige boodschappen, en visuele voorbeelden om de strategieën van de gokindustrie bloot te leggen. In plaats van de positieve kanten van online gokken te benadrukken, zoals vaak wordt gedaan in gokreclames, richtte de video zich op het blootleggen van de winst gedreven motieven achter deze advertenties van de gokbedrijven.
Britse gokkers veel blootgesteld aan gokreclames
De gokindustrie investeert jaarlijks £ 1,5 miljard (€1,7 miljard) in advertenties, die uiteenlopen van tv-spotjes tot zichtbaarheid op voetbalshirts, aldus Next.io. Laatstgenoemde optie vervalt binnen de Premier League vanaf het seizoen 2026-2027, nadat de clubs voor een gezamenlijk goksponsorverbod hebben gestemd.
In het Verenigd Koninkrijk wordt de gemiddelde persoon jaarlijks blootgesteld aan maar liefst 1.500 gokreclames, zo merkt Next.io op. Dit aantal ligt bij voetbalfans nog hoger, omdat goklogo’s tijdens Premier League-uitzendingen zeer frequent in beeld verschijnen. Dit bleek uit eerder onderzoek van Dr. Torrance. Doordat gokreclames overal aanwezig zijn is het van belang dat er goede ‘counter-advertising' is, aldus Dr. Torrance van Swansea University.
Vooral Britse jongeren zouden hierdoor extra kans maken op gokgerelateerde schade. Uit onderzoek van de UK Gambling Commission blijkt dat vorig jaar het aantal probleemgokkers tussen de zeven en elf jaar verdubbeld zou zijn. GambleAware liet daaropvolgend weten dat het Verenigd Koninkrijk qua gokreclamebeleid achter loopt op andere Europese landen.
De onderzoekers benadrukken dat de uitkomsten van hun studie relevant zijn in een tijd waarin de Britse overheid een nieuwe gokheffing introduceert. Dit initiatief is bedoeld om verantwoord gokken verder te bevorderen en gokgerelateerde schade te verminderen.
Daarnaast wil men duidelijk maken dat bewustwordingsreclame, hoewel effectief, geen wondermiddel is. Het inzetten van educatieve campagnes kan een belangrijke bijdrage leveren aan consumentenbescherming, maar zolang gokreclames blijven bestaan zal het gevecht tegen gokverslaving een uitdaging blijven.
Bewustwordingsreclame in Nederland
In Nederland heeft het Trimbos-instituut zich in het verleden uitgelaten over het nut van bewustwordingsreclame rondom online gokken. Alhoewel het instituut geen tegenstander is van dergelijke acties, geeft het aan dat de manier van communicatie omtrent dit onderwerp zeer belangrijk is. Het schrijft hierover het volgende op haar website:
“Communicatie over gokken kan onbedoeld namelijk gokgedrag stimuleren en bijvoorbeeld kwetsbare groepen zoals minderjarigen aanzetten tot gokken.”
Trimbos-instituut
Om te zorgen dat deze communicatie goed verloopt heeft het Trimbos-instituut een checklist met daarin twaalf tips voor verantwoord communiceren over gokgedrag.
De Kansspelautoriteit (Ksa) heeft vorig jaar meerdere bewustwordingscampagnes uitgevoerd. Niet alleen om mensen bewust te maken van de gevaren van (online) gokken, maar ook om het uitsluitingsregister Cruks te promoten.
In mei 2024 startte de bewustwordingsreclame van ‘Morgen stop ik echt‘ en ‘Het is al morgen', waarbij reclame in de nachtelijke uren te zien was in abri's die in de omgeving van casino's en speelhallen waren geplaatst. Deze campagne werd door reclamevakblad Adformatie bekroond met een top 24 notering in de beste reclamecampagnes van 2024.
Enkele maanden later, tijdens de sportzomer, lanceerde de toezichthouder een nieuwe bewustwordingscampagne, waarbij influencers op de gevaren van online gokken wezen. In de sportzomer was wedden op voetbal een populaire gebeurtenis vanwege het EK 2024. Tot slot introduceerde de Ksa aan het einde van 2024 de campagne ‘Pak je leven weer op, neem een gokstop’.
Lead-foto via Envato.
