Zondag 3 maart 2024

Speel bewust

Verkenning Nederlandse Loterij afgerond: drie haalbare toekomstvarianten

De verkenning naar de toekomst van Nederlandse Loterij is gepresenteerd aan de Tweede Kamer. PricewaterhouseCoopers voerde de verkenning uit en kwam tot de conclusie dat er drie haalbare toekomstvarianten zijn: privatiseren, gedeeltelijk privatiseren, of het behoud van het staatsaandeelhouderschap. In het rapport wordt aanbevolen om nog enkele zaken nader te onderzoeken die zouden bijdragen aan de besluitvorming over de toekomst van het aandeelhouderschap.

Staatssecretaris van Financiën Marnix van Rij heeft vrijdag de uitkomsten van de verkenning naar de toekomst van Nederlandse Loterij gedeeld met de Tweede Kamer. In mei 2023 maakte het ministerie van Financiën bekend dat het voor zowel Nederlandse Loterij als voor Holland Casino zou gaan kijken naar de mogelijke scenario’s voor de toekomst van de staatsdeelnemingen. Nederlandse Loterij gaf al snel aan geen meerwaarde te zien in het aandeelhouderschap van Nederlandse staat.

Slechts drie van de vier toekomstopties zijn haalbaar: open stelsel te complex en tijdrovend

In de verkenning van de toekomstopties zijn vier verschillende toekomstvarianten geanalyseerd, waaronder de optie om niets te veranderen aan de huidige situatie:

  1. Integraal privatiseren met concurrentie om de markt
  2. Privatiseren met een open stelsel voor prijzenloterijen
  3. Online kansspelen afsplitsen en privatiseren
  4. Behoud van status quo

Van deze vier opties is onderzocht in hoeverre de publieke belangen kunnen worden geborgd. Daarnaast is ook gekeken naar de juridische houdbaarheid, de complexiteit en tijdigheid van de uitvoering, en het bijbehorende financiële plaatje.

De conclusie van PricewaterhouseCoopers is dat één van de genoemde opties niet haalbaar is, namelijk optie 2. Het privatiseren met een open stelsel voor prijzenloterijen zou een complexe transitie zijn die te veel tijd zou kosten, aldus de onderzoekers van het advieskantoor. Er zou dan namelijk gewacht moeten worden met privatiseren tot het nieuwe loterijenstelsel is opgebouwd. De totale tijdsduur voor een transitie naar een nieuw stelsel om vervolgens Nederlandse Loterij te privatiseren zou naar schatting zeven tot tien jaar duren.

Optie 1: Integraal privatiseren met concurrentie om de markt

De eerste mogelijke toekomstvariant is het volledig privatiseren van Nederlandse Loterij, met behoud van het huidige vergunningenstelsel. De huidige monopolievergunningen voor prijzenloterijen moeten dan opnieuw worden verstrekt via een transparante selectieprocedure.

Binnen deze variant zijn er nog twee subvarianten te onderscheiden:

  1. Nederlandse Loterij wordt als geheel verkocht. Het recht om de producten te blijven aanbieden blijft bij één aanbieder.
  2. Nederlandse Loterij splitsen en verkopen aan twee verschillende kopers: een loterijdeel en een online deel.

Optie 3: Online kansspelen afsplitsen en privatiseren

De tweede haalbare variant is de versie waarin het merk TOTO wordt afgesplitst en geprivatiseerd. Uit de verkenning komt naar voren dat deze variant eenvoudiger is te voeren was, omdat er minder wijzigingen nodig zijn in governance en wet- en regelgeving.

Deze optie sluit aan bij de wens van aandeelhouder Stichting Aanwending Loterijgelden Nederland (ALN) om op termijn geen dividend te ontvangen uit online kansspelen.

In het rapport wordt echter erkend dat deze toekomstvariant nadelig is voor Nederlandse Loterij zelf. De organisatorische splitsing zou zorgen voor ‘verlies aan schaal en synergie’. De vraag is echter of de staat wel aandeelhouder moet zijn van een online kansspelaanbieder. Het publiek aandeelhouderschap wordt ‘beperkt effectief genoemd’, omdat Nederlandse Loterij slechts een van de 27 vergunninghouders is.

Optie 4: Behoud van status quo

De laatste optie is de eenvoudigste en dat is om alles te laten zoals het nu is. In juli diende Evert Jan Slootweg (CDA logo politieke partij) een motie in om deze optie mee te nemen in de verkenning, omdat hij de staatsdeelnemingen graag zou behouden. Ook voormalig Kamerlid Mahir Alkaya (SP Socialistische Partij logo) zag de privatisering niet zitten en diende een motie om de verkenning te stoppen.

Ook voor deze laatste optie is gekeken naar de voor- en nadelen. Een voordeel van het behouden van het aandeelhouderschap is volgens de onderzoekers het behoud van invloed op de publieke belangen. Als hier niet voor wordt gekozen, dan zullen er aanpassingen gedaan kunnen worden aan de wet- en regelgeving om deze belangen alsnog te borgen. In de evaluatie die eerder dit jaar werd afgerond werd al eens geconcludeerd dat dit een mogelijkheid was.

Als nadeel wordt genoemd dat de onderneming niet ‘de innovatie en (buitenlandse) groei kan nastreven die zij wenselijk acht om een vooraanstaande speler te blijven in de kansspelsector’. Nederlandse Loterij zou deze optie graag openhouden middels een privatisering.

Aanbevelingen

In de brief die de staatssecretaris aan de Tweede Kamer stuurt sluit hij af met drie aanbevelingen die naar voren zijn gekomen in de verkenning van de toekomst van Nederlandse Loterij. Het gaat daarbij om drie zaken die nader onderzocht moeten worden om meer duidelijkheid te krijgen:

  1. Inventariseer opnieuw nut en noodzaak van aanbodrestricties (monopolievergunningen);
  2. Treed in verder overleg met Stichting Kansspelbelangen NOC*NSF/ALN (STAK) over de juiste balans tussen verkoopbaarheid van NLO en de belangen van de STAK;
  3. Breng gedetailleerd in kaart welke aanpassingen aan wet- en regelgeving wenselijk zijn om privatisering mogelijk te maken en welke beleidsmatige aanscherpingen nodig zijn om de publieke belangen te borgen.

Het uitzoeken van de genoemde zaken zou bijdragen aan de besluitvorming over de toekomst van het aandeelhouderschap, zo schrijft Van Rij. Het ministerie van Financiën zal, in samenwerking met minister voor Rechtsbescherming Franc Weerwind, in gesprek gaan met de Tweede Kamer over de toekomst van Nederlandse Loterij.

Reactie Nederlandse Loterij

Het standpunt van Nederlandse Loterij is na een half jaar niet veranderd. Woordvoerder Tonny Dijkhuizen herhaalt tegenover CasinoNieuws.nl dat Nederlandse Loterij de voorkeur heeft voor privatisering:

“Nederlandse Loterij staat positief tegenover verzelfstandiging, mits dit zorgvuldig gebeurt met oog voor: de continuïteit van de onderneming, een gezonde ontwikkeling van de afdracht, en onze maatschappelijke taak om consumenten te beschermen, kansspelverslaving te voorkomen en fraude en criminaliteit tegen te gaan.”

Tonny Dijkhuizen, woordvoerder Nederlandse Loterij

De eerste toekomstoptie is dan ook de variant die de voorkeur geniet van Nederlandse Loterij, maar alleen als wordt gekozen voor de eerste subvariant:

“Daarbij past in onze ogen één toekomstvariant: integrale verzelfstandiging, waarbij Nederlandse Loterij als geheel wordt verkocht. Splitsing van de organisatie is voor ons geen optie. Dat zou een stap terug in de tijd zijn, na de fusie tot Nederlandse Loterij in 2016.”

Tonny Dijkhuizen, woordvoerder Nederlandse Loterij

In 2016 ontstond Nederlandse Loterij door een fusie van Staatsloterij B.V. en Lotto B.V. Het laatstgenoemde bedrijf omvatte naast de Lotto ook andere producten van de staatsdeelneming zoals TOTO en krasloten.

Lead-foto via Nederlandse Loterij.

Partners

CasinoNieuws.nl heeft overeenkomsten met aanbieders van online kansspelen en gebruikt hiervoor affiliate-links. Als u via zo’n link een account aanmaakt, dan krijgen wij daar een commissie voor, zonder extra kosten voor u. Onze partners hebben geen invloed op de redactionele inhoud en reviews van CasinoNieuws.

Laat een reactie achter