Ksa wijst Woo-verzoek over vergunningverlening 888 af

Wanneer de Woo ophoudt: hoe transparant is de vergunningverlening van de Kansspelautoriteit nog?

De Kansspelautoriteit (Ksa) heeft een Woo-verzoek over de vergunningverlening aan Godwits, de vergunninghouder achter 888.nl, volledig afgewezen. Niet omdat er geen documenten bestaan, maar omdat er juist wél documenten zijn.

Bij de behandeling van het verzoek trof de toezichthouder 76 relevante documenten aan. Volgens de Ksa bevatten al deze documenten informatie die op grond van de Wet Bibob is verkregen. Daardoor is de Wet open overheid (Woo) niet van toepassing en blijft het volledige dossier achter gesloten deuren.

Juridisch lijkt die conclusie goed verdedigbaar. De Wet Bibob kent immers een wettelijke geheimhoudingsplicht en is expliciet uitgezonderd van de Woo. Toch legt deze beslissing een veel fundamentelere vraag bloot.

Hoe controleerbaar is de vergunningverlening nog wanneer een volledig dossier buiten de reikwijdte van de Woo valt?

Een vergunning die vragen opriep

Het Woo-verzoek kwam niet uit de lucht vallen.

Sinds juli 2025 wordt 888.nl geëxploiteerd onder een vergunning van Godwits. Dat leidde tot vragen, omdat Evoke – het voormalige 888 Holdings – jarenlang betrokken was bij kansspelaanbod op de Nederlandse markt voordat regulering werd ingevoerd.

Dat betekent niet dat een vergunning onmogelijk zou zijn. Integendeel: de Wet kansspelen op afstand biedt ruimte voor een individuele beoordeling waarbij de Kansspelautoriteit alle relevante feiten en omstandigheden weegt.

Juist daarom ontstond behoefte aan inzicht in de gemaakte afwegingen.

Waarom kwam de Ksa tot de conclusie dat vergunningverlening verantwoord was? Welke omstandigheden waren doorslaggevend? Welke risico’s zijn onderzocht en hoe zijn die beoordeeld?

Op die vragen blijft het antwoord nu volledig uit.
Van openbaarheid naar vertrouwen

De Woo is ingevoerd om de overheid transparanter te maken. Burgers moeten kunnen controleren hoe besluiten tot stand komen. Zeker wanneer die besluiten grote maatschappelijke of economische gevolgen hebben.

In deze zaak blijft van die controle weinig over.

De boodschap van de Kansspelautoriteit is in feite eenvoudig:

Er zijn documenten. We hebben ze onderzocht. Maar u mag ze niet zien.

Daarmee verschuift de basis van publieke controle van openbaarheid naar vertrouwen.

Dat vertrouwen kan gerechtvaardigd zijn. De Kansspelautoriteit beschikt over deskundigheid en heeft wettelijke bevoegdheden om integriteitsonderzoeken uit te voeren. Maar vertrouwen alleen is iets anders dan controleerbaarheid.

Juist toezichthouders ontlenen hun gezag niet alleen aan hun bevoegdheden, maar ook aan de mate waarin hun besluiten uitlegbaar zijn.

Is werkelijk alles geheim?

Opvallend is dat de Kansspelautoriteit stelt dat alle 76 aangetroffen documenten onder de geheimhoudingsplicht van de Wet Bibob vallen.

Dat kan juridisch juist zijn.

Maar tegelijkertijd roept het een logische vraag op.

Bestaat een vergunningsprocedure uitsluitend uit Bibob-informatie?

Of zijn er daarnaast ook beleidsmatige analyses, interne juridische afwegingen, processtukken of algemene motiveringen die – eventueel gedeeltelijk geanonimiseerd – openbaar gemaakt hadden kunnen worden?

Die vraag blijft onbeantwoord.

Juist daardoor ontstaat de indruk dat niet alleen vertrouwelijke informatie wordt afgeschermd, maar feitelijk de gehele besluitvorming.

Transparantie kent meer smaken dan alles of niets

Niemand zal betogen dat Bibob-dossiers volledig openbaar moeten worden. Dat zou het instrument ondermijnen en de belangen van betrokken partijen kunnen schaden.

Maar volledige geheimhouding is niet de enige optie.

In andere bestuursrechtelijke dossiers worden regelmatig documenten gedeeltelijk openbaar gemaakt, passages gelakt of geanonimiseerde samenvattingen gepubliceerd. Daarmee blijft gevoelige informatie beschermd, terwijl de samenleving wel inzicht krijgt in de manier waarop een besluit tot stand is gekomen.

Juist bij vergunningen met een grote maatschappelijke impact zou zo’n benadering het vertrouwen kunnen versterken.

Een bredere ontwikkeling

De Godwits-zaak staat bovendien niet op zichzelf.

Steeds vaker wordt bij gevoelige vergunningprocedures een beroep gedaan op wettelijke uitzonderingen op de Woo. Dat is op zichzelf niet opmerkelijk; uitzonderingen bestaan immers met een reden.

Maar naarmate meer onderdelen van besluitvorming buiten het bereik van de Woo vallen, rijst wel de vraag hoeveel ruimte er nog overblijft voor onafhankelijke controle.

Wanneer een toezichthouder vrijwel uitsluitend kan verwijzen naar vertrouwelijke informatie, wordt het voor journalisten, onderzoekers, Kamerleden en burgers steeds moeilijker om vergunningverlening kritisch te toetsen.

Dat raakt uiteindelijk niet alleen één vergunning, maar het vertrouwen in het toezicht als geheel.

Meer openheid versterkt juist het gezag

Er is geen enkele aanwijzing dat de Kansspelautoriteit de wet onjuist heeft toegepast. Waarschijnlijk is juist het tegenovergestelde waar: de toezichthouder handelt binnen de wettelijke kaders van de Wet Bibob.

Maar daarmee is de discussie niet beëindigd.

De echte vraag is of die wettelijke kaders nog voldoende ruimte laten voor publieke verantwoording.

Toezicht wint aan gezag wanneer besluiten niet alleen zorgvuldig zijn, maar ook – voor zover mogelijk – inzichtelijk worden gemaakt. Niet omdat vergunninghouders of toezichthouders zich moeten verantwoorden voor iedere interne afweging, maar omdat transparantie het fundament vormt onder vertrouwen.

De afwijzing van het Woo-verzoek over Godwits en 888 laat zien dat die balans onder druk staat.

En dat roept een vraag op die verder reikt dan één vergunning of één aanbieder:

Als een volledig vergunningsdossier buiten de Woo kan blijven, hoeveel transparantie blijft er dan nog over van het Nederlandse kansspeltoezicht?