BNR: Illegale gokreclames op Meta richten zich actief op mensen met gokproblemen

Nederlanders met gokproblemen worden actief getarget op Facebook en Instagram door illegale gokreclames, zo blijkt uit onderzoek van BNR. De onderzoeksredactie van BNR doorzocht de advertentiebibliotheek van Meta en nam contact op met het bedrijf. Ook sprak BNR met Judith Noijen van Jellinek, Gea-marit Dekker van het Trimbos-Instituut, en Björn Fuchs van VNLOK over het probleem van de illegale gokreclames op meta.

De BNR onderzoeksredactie heeft onderzoek gedaan naar de illegale gokreclames die zich via Instagram en Facebook actief richten op mensen met gokproblemen. In BNR Ochtendnieuws spreken Bas van Werven en Iwan Verrips met Caspar van der Poel van de onderzoeksredactie over hun bevindingen.

De onderzoekers van BNR kwamen tientallen illegale gokreclames tegen waarin werd uitgelegd hoe mensen toch konden gokken als ze ingeschreven staan in Cruks. Met behulp van AI werden reclames gegenereerd waarin onder andere het volgende werd gezegd:

“Sta je ingeschreven in Cruks en kan je nergens meer spelen? Geen probleem! Internationale casino's kijken niet naar het Nederlandse register. Speel vandaag nog bij betrouwbare casino's zonder Cruks. Bekijk de volledige lijst hier.”
Citaat uit illegale gokreclame, tekst uitgesproken door AI stem

Van der Poel sprak ook met verslavingszorginstelling Jellinek om te begrijpen wat het risico is van deze reclames. Judith Noijen, adviseur preventie bij Jellinek, legt uit dat er altijd een kans op een terugval is voor gokverslaafden in herstel:

“Door stress, eenzaamheid of andere moeilijke omstandigheden kan de zelfcontrole afnemen. Op zo'n moment gaan mensen soms ook zelf op zoek naar mogelijkheden om toch te gaan gokken.”
Judith Noijen, adviseur preventie bij Jellinek

Gea-marit Dekker van het Expertisecentrum Gokken (Trimbos-instituut) vult aan door te wijzen op het onverwachte moment waarop de reclames worden getoond. Hierdoor kan de prikkel om te willen gokken opeens ontstaan terwijl deze er niet was:

“Het zijn kwetsbare mensen. Ze zijn uit zelfbescherming, of uit bescherming van anderen, ingeschreven in Cruks. Zo kunnen ze in een opwelling vanwege hun verslaving of problemen toch weer gaan gokken. Zo'n reclame komt ongevraagd en ongepland. Het kan een trigger zijn om weer te gokken.”
Gea-marit Dekker, Expertisecentrum Gokken van het Trimbos-Insituut

‘Stopt niemand dit?'

In BNR Ochtendnieuws wordt de vraag gesteld of niemand deze illegale praktijken dan stopt. Van der Poel legt uit dat Meta hoort te handhaven op illegale gokreclames. De Kansspelautoriteit probeert dit aan te kaarten bij Meta, want de toezichthouder kan zelf geen illegale gokreclames verwijderen. Tegenover BNR zegt de Kansspelautoriteit dat er meer nodig is om effectief te kunnen optreden:

“Meta verwijdert de advertenties die wij onder de aandacht brengen, maar dat betreft slechts een deel van het totale aanbod. We vinden dat er nog verdere stappen nodig zijn om illegale gokreclames effectiever tegen te gaan.”
Kansspelautoriteit

BNR vroeg ook Meta om een reactie, maar Van der Poel kreeg een ‘summier antwoord' van een communicatiebureau namens Meta. Hierin laat het bedrijf weten dat adverteerders zich aan de lokale wet- en regelgeving moeten houden. Ook zegt Meta de handhaving van illegale gokreclames serieus te nemen.

Over dit laatste bestaan twijfels, zeker bij branchevereniging VNLOK. De branchevereniging kondigde eerder al aan juridische stappen te nemen tegen Meta. Voorzitter Björn Fuchs laat tegenover BNR weten dat de dagvaarding en claim tegen Meta nog worden voorbereid. Er zou al wel contact zijn met Meta over de stappen die worden ondernomen.

Minstens 10 miljoen per jaar

Tot slot wordt Fuchs gevraagd naar de bedragen die Meta verdient aan de illegale gokreclames. Eerder publiceerden VNLOK en het Keurmerk Verantwoorde Affiliates (KVA) een onderzoek waarin geschat werd dat Meta in Nederland ieder jaar minimaal € 10 miljoen verdient aan de illegale advertenties.

Fuchs benadrukt tegenover BNR dat het een voorzichtige schatting is en dat het waarschijnlijk internationaal om honderden miljoenen gaat. Ook in Nederland zou het om een veel hoger bedrag kunnen gaan, zo laat ook Steven Vrolijk van het KVA tegenover CasinoNieuws.nl weten:

“BNR doet onafhankelijk onderzoek en haalt daarbij het rapport van KVA en VNLOK aan. Dat is heel mooi. Tegelijkertijd is daarbij een kanttekening op zijn plaats: die € 10 miljoen die verdiend is door Meta is echt een absolute ondergrens. Het probleem is veel groter, en daarmee is het dan ook erg goed dat VNLOK juridische stappen heeft gezet.

“Verder is het goed om te zien dat de ‘Casino zonder Cruks’ problematiek nu ook exposure krijgt op landelijke media. Vanuit het KVA werken wij met onze affiliates en partners hard om dit probleem te bevechten, onder andere binnen de Ksa-Alliantie. Maar er is nog veel meer nodig, en daarmee is landelijke zichtbaarheid voor het probleem essentieel.”
Steven Vrolijk, oprichter Keurmerk Verantwoorde Affiliates

Voeg CasinoNieuws.nl toe als vertrouwde nieuwsbron in Google

Google geeft je de mogelijkheid om je bronvoorkeuren in te stellen. Hiermee bepaal je zelf welke bronnen je vaker wil zien in je zoekresultaten en bij nieuwsbronnen. Je voegt CasinoNieuws.nl eenvoudig toe via Google Bronvoorkeuren.

Google Bronvoorkeuren met CasinoNieuws als vertrouwde nieuwsbron

Er is 1 reactie op dit artikel

Erik Geplaatst op 14 augustus 2026

De tabaksmarkt laat zien wat er gebeurt als de overheid de legale kansspelmarkt te zwaar belast

De Nederlandse overheid loopt volgens de tabaksbranche miljarden euro’s aan accijns en btw mis doordat rokers hun sigaretten steeds vaker in het buitenland of via illegale kanalen kopen. De hoge tabaksprijzen moesten het roken ontmoedigen, maar hebben tegelijkertijd een omvangrijke grenshandel en een criminele markt aantrekkelijk gemaakt.

Misschien leert de politiek hiervan. Maar waarschijnlijk pas nadat bij online kansspelen dezelfde fout is gemaakt.

Hogere belasting betekent niet automatisch meer opbrengst

De kansspelbelasting werd op 1 januari 2025 verhoogd van 30,5% naar 34,2%. Sinds 1 januari 2026 geldt zelfs een tarief van 37,8%. Het doel was duidelijk: de schatkist moest aanzienlijk meer geld ontvangen.

Dat doel is niet bereikt.

De overheid verwachtte dat de verhoging in 2025 ongeveer €108 miljoen extra zou opleveren. Volgens de Kansspelautoriteit bleef daarvan slechts €2 miljoen over. Voor 2026 werd gerekend op €216 miljoen aan extra belastinginkomsten, maar de verwachte meeropbrengst bedraagt nog maar €57 miljoen.

Daar komen de lagere inkomsten uit staatsdeelnemingen, waaronder Holland Casino en Nederlandse Loterij, nog bij. Onderaan de streep levert de verhoging de Staat daardoor nog minder op.

De economische werkelijkheid is eenvoudig: je kunt een belastingpercentage verhogen, maar wanneer daardoor de legale markt krimpt, wordt ook de grondslag waarover belasting wordt betaald kleiner.

De consument laat zich niet wegreguleren

Op de tabaksmarkt wijken consumenten uit naar België, Duitsland, Luxemburg of illegale verkopers. Bij online kansspelen is uitwijken nog veel eenvoudiger. Daarvoor hoeft een speler niet eens de grens over. Een smartphone, een zoekmachine en een buitenlandse goksite zijn voldoende.

Illegale aanbieders hebben bovendien een commercieel voordeel. Zij betalen geen Nederlandse kansspelbelasting, dragen niet bij aan de Nederlandse toezichtskosten en hoeven zich niet te houden aan Cruks, stortingsgrenzen, reclamebeperkingen en andere Nederlandse regels voor spelersbescherming.

Daardoor kunnen zij hogere bonussen, minder beperkingen en soms aantrekkelijkere spelvoorwaarden aanbieden. De consument kiest uiteindelijk voor het aanbod dat hij of zij als het aantrekkelijkst ervaart. Beleidsmakers kunnen dat onwenselijk vinden, maar zij kunnen het niet negeren.

Nog maar 53% van het speelgeld blijft binnen de legale markt

De officiële kanalisatiecijfers zouden in Den Haag alle alarmbellen moeten laten afgaan. Volgens de Kansspelautoriteit speelt ongeveer 91% van de Nederlandse online spelers uitsluitend bij legale aanbieders. Wanneer naar het geld wordt gekeken, ontstaat echter een totaal ander beeld.

Slechts 53% van het online speelgeld komt volgens de Ksa bij vergunninghouders terecht. Dat betekent dat naar schatting bijna de helft van het geld op de Nederlandse online kansspelmarkt inmiddels bij illegale aanbieders belandt.

Juist de spelers die grotere bedragen inzetten of verliezen, lijken dus relatief vaak buiten het gereguleerde aanbod te spelen. Daar hebben zij geen bescherming van Cruks, geen toezicht door de Ksa en geen zekerheid dat uitbetalingen of persoonsgegevens behoorlijk worden behandeld.

Het beleid dreigt daarmee precies het tegenovergestelde te bereiken van wat oorspronkelijk werd beoogd.

Legale aanbieders worden steeds minder concurrerend

Nederlandse vergunninghouders worden ondertussen geconfronteerd met een stapeling van lasten en beperkingen. Naast de kansspelbelasting van 37,8% zijn er toezichtskosten, strenge zorgplichteisen, stortingsgrenzen en vergaande reclamebeperkingen.

Vooral kleinere vergunninghouders komen daardoor onder druk te staan. Zij beschikken niet over de schaalgrootte en financiële reserves van internationale concerns. Wanneer de vaste lasten verder stijgen en de mogelijkheden om spelers te bereiken verder worden beperkt, verdwijnen uiteindelijk juist de aanbieders die Nederland met het vergunningstelsel onder toezicht wilde brengen.

Minder legale concurrentie betekent niet automatisch dat Nederlanders minder gaan gokken. Het kan er ook toe leiden dat illegale aanbieders een groter deel van de markt overnemen.

Eerst handhaven, daarna verder beperken

De les uit de tabaksmarkt is niet dat belastingen of regels per definitie verkeerd zijn. De les is dat beleid faalt wanneer consumenten massaal kunnen uitwijken naar een aantrekkelijker alternatief waarop nauwelijks effectief wordt gehandhaafd.

Voordat Nederland nieuwe reclamebeperkingen, overkoepelende speellimieten of verdere lastenverzwaringen invoert, zou eerst de illegale kansspelmarkt aantoonbaar moeten worden teruggedrongen. Vervolgens moet onafhankelijk worden gemeten wat nieuwe maatregelen betekenen voor de kanalisatie, de belastingopbrengsten en de bescherming van spelers.

Nu gebeurt het tegenovergestelde. De legale markt wordt steeds zwaarder belast en beperkt, terwijl illegale aanbieders de ruimte krijgen om Nederlandse spelers op te vangen.

Bij tabak ziet de overheid inmiddels wat het gevolg daarvan kan zijn: miljarden aan gemiste inkomsten en een groeiend crimineel circuit. Bij online kansspelen zijn dezelfde signalen al zichtbaar.

De vraag is daarom niet meer of de politiek gewaarschuwd is. De vraag is of zij bereid is van die waarschuwing te leren voordat ook hier de schade onomkeerbaar wordt.