Een van de belangrijkste personages in de vroege opkomst van Las Vegas in de jaren ‘50 en ‘60 is Morris “Moe” Dalitz, een man die transformeerde van een smokkelaar en afperser naar groot zakenman in de gokwereld. Nauwelijks bekend bij het grote publiek, heeft deze maffiafiguur bijgedragen aan de vorming van het moderne Las Vegas dat we vandaag de dag kennen.
Las Vegas. De glinsterende oase van neonlichten en non-stop entertainment, is niet zomaar uit het woestijnzand ontstaan. Achter de glamoureuze façade schuilt een complexe geschiedenis die aanzienlijk is beïnvloed door ‘larger than life'-figuren, onder meer uit de georganiseerde misdaad.
“In deze reeks artikelen brengt Joris Dekkers, historicus en auteur van het koffietafelboek LAS VEGAS – The Journey of a Lifetime, je dichter bij de personen achter de gok- en entertainmenthoofdstad Las Vegas.

Moe Dalitz: de maffioso die Las Vegas hielp vormgeven
Moe Dalitz werd in 1899 geboren in Boston, maar het was in Cleveland en Detroit waar hij zijn stempel drukte tijdens de drooglegging. Als een van de belangrijkste figuren in de Midwest-smokkelscene werd Dalitz rijk door illegale drank-operaties te runnen en een netwerk van connecties op te bouwen dat hem goed van pas zou komen in zijn latere ondernemingen.
Dalitz was geen typische gangster. Hij zou vooral bekend worden door zijn zakelijk inzicht en zijn vermogen om achter de schermen te opereren. Waar veel gangsters genoten van de schijnwerpers, daar hield Dalitz zich liever op de achtergrond, ook al speelde hij een belangrijke rol in georganiseerde misdaadactiviteiten. Na het einde van de drooglegging ging Dalitz over op meer legitieme ondernemingen, waarbij hij zich richtte op de opkomende kansen in het naoorlogse Amerika. Meer specifiek: Las Vegas!
Vegas Calling: de opkomst van de woestijnoase
Las Vegas was in de jaren 40 nog ver verwijderd van de metropool die het zou worden. Het was een klein, stoffig stadje met een paar casino's en hotels, maar met veel potentieel.
In 1946 wist Moe Dalitz zijn eerste stap in de casino-business te zetten met de overname van de zojuist gebouwde Desert Inn (opgericht door de ondernemer Wilbur Clark), een worstelend casino-hotel dat nog niet was geopend. Samen met een groep mede-maffia-investeerders transformeerde hij de Desert Inn in een luxe resort dat zich richtte op beroemdheden, high-rollers, en de groeiende toeristenpopulatie uit met name California.
Dalitz was niet alleen een stille investeerder: hij beheerde het resort actief en het helpen vestigen van het imago van Las Vegas als een glamoureuze bestemming wordt hem ook toegeschreven. Het succes van de Desert Inn hielp verdere ontwikkeling te stimuleren en al snel volgden andere figuren met connecties in de maffia zijn voorbeeld door te investeren in hotels en casino's langs de Strip.


Moe Dalitz en de transformatie van Las Vegas
In 1950 was het dan eindelijk zo ver: Wilbur Clark's Desert Inn, nu officieel in handen van Moe Dalitz en zijn maffiavrienden, opende haar deuren. Het casino resort was na The Flamingo misschien wel het meest luxueuze hotel met een prachtig zwembad, een gourmet-restaurant, een golfbaan en, niet onbelangrijk, airconditioning.
In plaats van de schijnwerpers op te zoeken, opereerde Dalitz vanuit de coulissen.
In plaats van de schijnwerpers op te zoeken, opereerde Dalitz vanuit de coulissen. ‘Image building’ was belangrijk voor mensen met zijn achtergrond, iets wat Dalitz als geen ander begreep. Zo steunde hij een groot aantal goede doelen en hielp hij bij het opzetten van wat nu de University of Nevada in Las Vegas is; naar verluidt was hij de eerste donateur van $ 1.000 en hielp hij geld inzamelen om het voetbalveld van $ 100.000 te bouwen.
Zijn filantropische inspanningen waren aanzienlijk en hij droeg bij aan de culturele en sociale instellingen van de stad. Hij doneerde aan lokale ziekenhuizen, steunde liefdadigheidsinstellingen, en was betrokken bij educatieve projecten. Dalitz' filantropie hielp zijn publieke imago te verzachten en hem te herpositioneren als een burgerleider in plaats van alleen bekend te staan als een maffioso.
De invloed van de maffia: het evenwicht tussen criminaliteit en zaken
Hoewel Moe Dalitz vaak wordt herinnerd om zijn bijdragen aan de groei van Las Vegas, waren zijn banden met de georganiseerde misdaad nooit ver weg. Hij was nauw betrokken bij het nationale syndicaat, met name via zijn connecties in Cleveland.
Moe Dalitz hielp zonder twijfel het sjabloon te creëren voor de moderne Las Vegas Strip: een plek waar weelde, ondeugd, en entertainment samensmelten.
Ondanks zijn soepele overgang naar legitieme zakelijke ondernemingen, werd Dalitz regelmatig onder de loep genomen vanwege zijn banden met de maffia. Zo werd hij opgeroepen om te verschijnen voor de Kefauver-commissie van de Amerikaanse Senaat in de vroege jaren 1950, een commissie die onderzoek deed naar de betrokkenheid van de georganiseerde misdaad bij de casino-industrie.
Zijn intelligentie en kalme houding hielp Dalitz om deze juridische uitdagingen het hoofd te bieden. Hij hield altijd vol dat zijn investeringen in Las Vegas legitiem waren en hij wist tijdens zijn hele carrière ernstige juridische consequenties te ontlopen.
Als mensen tegenwoordig denken aan de vroege architecten van de Las Vegas Strip, domineren namen als Bugsy Siegel, Jay Sarno, en Howard Hughes veelal de discussie. Maar de bijdrage van Moe Dalitz waren minstens zo betekenisvol, zo niet belangrijker. Na de Desert Inn lanceerde hij met zijn ondernemersgroep eind jaren ‘60 ook The Stardust, een prachtig resort dat tot nog niet zo heel lang geleden overeind zou blijven staan – en op wiens plek nu Resorts World is gevestigd.
Moe Dalitz hielp zonder twijfel het sjabloon te creëren voor de moderne Las Vegas Strip: een plek waar weelde, ondeugd, en entertainment samensmelten.

Ben je enthousiast geraakt door dit verhaal?
Koop dan nu het luxueuze interieur- en verhalenboek LAS VEGAS – The Journey of a Lifetime! Gecreëerd door Joris Dekkers met hulp van ex-Las Vegas directeuren zoals Glenn Schaeffer en Roger Thomas is The Las Vegas Book een must voor iedere liefhebber van Las Vegas.
Foto-inzet Moe Dalitz via The Mob Museum Las Vegas. Foto Desert Inn Las Vegas door 1950sUnlimited op Flickr. Foto Stardust door Brian op Flickr.