De uitspraak van de Hoge Raad over de prejudiciële vragen rond online gokcontracten verlegt volgens advocaat mr. Guusje Pannekoek de aandacht in lopende procedures naar andere civielrechtelijke grondslagen. Tijdens een webinar van de Academie voor de Rechtspraktijk stelde zij dat rechters zich nu zullen moeten buigen over onder meer dwaling en onrechtmatige daad.
Pannekoek, advocaat bij Blenheim en gespecialiseerd in kansspelen, besprak tijdens het webinar de ontwikkeling in de rechtspraak over overeenkomsten die zijn gesloten met online kansspelaanbieders die destijds, voor de legalisering van online kansspelen, zonder Nederlandse vergunning opereerden. Daarbij ging zij in op de verschillende lijnen die de afgelopen jaren in de rechtspraak zijn ontstaan.
Volgens Pannekoek voerden kansspelaanbieders lange tijd verweer op basis van de zogenoemde Unibet-lijn. Daarbij werd verwezen naar een arrest van het gerechtshof Amsterdam uit 2016, waarin werd geoordeeld dat artikel 1 van de Wet op de kansspelen zijn aantastingstrekking had verloren door maatschappelijke ontwikkelingen en het optreden van de overheid. In mei 2024 sloot de rechtbank Zeeland-West-Brabant zich daarbij aan.
Daarnaast wees zij op een uitspraak van de rechtbank Noord-Holland uit oktober 2023. Die rechtbank kwam niet tot nietigheid van de kansspelovereenkomst, maar oordeelde dat deze onder omstandigheden vernietigbaar kon zijn.
Vanaf 2024 ontstond vervolgens een andere lijn in de rechtspraak. Rechtbanken in Overijssel, Noord-Nederland, en Den Haag oordeelden dat overeenkomsten met onvergunde online kansspelaanbieders wel nietig waren. De verschillende uitkomsten in vergelijkbare zaken vormden uiteindelijk de aanleiding voor het stellen van prejudiciële vragen aan de Hoge Raad.
Hoge Raad volgt conclusie A-G
Pannekoek stond tijdens de webinar stil bij de beantwoording van die prejudiciële vragen en de aanloop hiernaartoe. Zij wees erop dat advocaat-generaal Lindenbergh de Hoge Raad had geadviseerd om te oordelen dat nietigheid geen passende sanctie is voor het zonder vergunning aanbieden van online kansspelen.
De Hoge Raad volgde die conclusie grotendeels. Volgens Pannekoek was daarbij met name opvallend dat de Hoge Raad oordeelde dat de Wet op de kansspelen geen aantastingstrekking heeft. Daarmee kwam de Hoge Raad niet alleen tot het oordeel dat de overeenkomsten niet nietig zijn, maar werd volgens haar ook afstand genomen van de gedachte dat die aantastingstrekking oorspronkelijk wel had bestaan.
Ook maakte de Hoge Raad volgens haar duidelijk dat het eerdere prioriteringsbeleid van de Kansspelautoriteit en het zogenoemde PokerStars-model, waarbij spelers tegen elkaar spelen in plaats van tegen het online casino, geen invloed hebben op die beoordeling.
Andere grondslagen
Volgens Pannekoek betekent de uitspraak niet dat lopende procedures zijn beëindigd. Zij wees erop dat de zaken teruggaan naar de rechtbanken, waar andere grondslagen alsnog inhoudelijk moeten worden beoordeeld.
Daarbij noemde zij onder meer een beroep op dwaling en onrechtmatige daad. Volgens Pannekoek heeft de Hoge Raad deze routes niet inhoudelijk uitgewerkt, waardoor het aan de lagere rechters is om daar in individuele zaken een oordeel over te vormen.
Tijdens het webinar stelde Pannekoek dat hierdoor een beoordeling op maat noodzakelijk wordt. Volgens haar heeft dat ook gevolgen voor de verschillende massaclaims die de afgelopen jaren zijn gestart.
Waar die procedures aanvankelijk draaiden om een overkoepelende rechtsvraag over de nietigheid van de kansspelovereenkomst, zal volgens haar per individuele zaak moeten worden beoordeeld of een speler op een andere grond aanspraak kan maken op schadevergoeding of terugbetaling van verliezen.
Voeg CasinoNieuws.nl toe als vertrouwde nieuwsbron in Google
Google geeft je de mogelijkheid om je bronvoorkeuren in te stellen. Hiermee bepaal je zelf welke bronnen je vaker wil zien in je zoekresultaten en bij nieuwsbronnen. Je voegt CasinoNieuws.nl eenvoudig toe via Google Bronvoorkeuren.
Lead-foto via AVDR.
