Rik Wanrooij: “Gambling Interpol” klinkt daadkrachtig, maar de kern is: maak legaal spelen praktisch en aantrekkelijk

Het is volkomen begrijpelijk dat de Kansspelautoriteit de strijd tegen illegaal aanbod verder wil intensiveren. Illegale aanbieders opereren grensoverschrijdend, schakelen snel, en benutten iedere ruimte die zij kunnen vinden. Internationale samenwerking kan daarbij zeker van waarde zijn.

Tegen die achtergrond noemde Michel Groothuizen opnieuw het idee van een soort “Gambling Interpol”: een internationaal netwerk waarmee toezichthouders sneller informatie kunnen uitwisselen en effectiever kunnen optreden tegen illegale gokbedrijven.

Dat idee klinkt logisch en daadkrachtig. Tegelijkertijd raakt het niet volledig de kern van het probleem. De illegale markt groeit niet alleen doordat handhaving complex is, maar ook doordat het legale aanbod voor reguliere spelers steeds vaker wordt ervaren als omslachtig en minder aantrekkelijk.

Dit is daarom niet uitsluitend een handhavingsvraagstuk. Het is vooral een kanalisatievraagstuk.

En kanalisatie werkt uiteindelijk maar op één manier: spelers moeten het legale aanbod in de praktijk als de meest logische keuze blijven zien. Omdat het legaal is én omdat het veilig, betrouwbaar én eenvoudig toegankelijk is.

En eerlijk is eerlijk: dat wordt in Nederland steeds uitdagender.

Wie bij een vergunninghouder wil spelen, krijgt vaker te maken met verplichte limieten, extra verificaties, blokkades, pop-ups, verplichte contactmomenten, en een groeiend aantal stappen voordat normaal spel mogelijk is. Veel spelers ervaren dit als toenemende drempels, terwijl zij juist binnen de legale markt willen blijven.

Consumenten doen namelijk wat consumenten altijd doen: zij kiezen de route met de minste frictie.

Bij illegale aanbieders bestaan doorgaans minder barrières: geen (realistische) limieten, geen contactmomenten en vaak nauwelijks blokkades. Het traject is sneller en eenvoudiger.

Dat betekent niet dat spelers per definitie “fout” willen spelen. Het betekent dat het systeem hen (onbedoeld) in die richting kan duwen.

Tegelijkertijd staat het legale aanbod economisch onder druk door de sterk gestegen kansspelbelasting. Dat maakt het voor vergunninghouders moeilijker om competitief te blijven. In de praktijk leidt dit tot minder ruimte voor innovatie, lagere RTP, minder marge, en uiteindelijk een minder aantrekkelijke propositie dan bij partijen die nergens aan hoeven te voldoen.

Als deze realiteit onvoldoende wordt meegenomen en de aanpak vooral bestaat uit verder opschalen van handhaving, beland je in een permanente achtervolging. Illegale partijen verdwijnen namelijk niet; zij verplaatsen zich. Een domein gaat offline, er verschijnt een nieuw domein. Betaalroutes veranderen en marketingkanalen verschuiven. De illegale markt past zich razendsnel aan.

Handhaving is noodzakelijk, absoluut. Ook terecht dat illegale affiliates en influencers die reclame maken voor illegale goksites steviger worden aangepakt. Maar handhaving kan nooit de enige pijler onder het stelsel zijn. Dan blijft men vooral repareren aan de achterkant, terwijl de aantrekkingskracht aan de voorkant blijft bestaan.

De structurele oplossing ligt uiteindelijk in een gereguleerde markt die ook in de praktijk blijft functioneren: bescherming waar het moet, maar zonder dat je de reguliere speler structureel buitenspel zet.

Regels moeten helder en uitvoerbaar blijven. Limieten moeten realistisch zijn. En het legale aanbod moet aantrekkelijk genoeg blijven om spelers binnen de legale kaders te houden.

Wie het legale aanbod te onaantrekkelijk maakt, vergroot onbedoeld de ruimte voor illegale aanbieders.

Als branche én toezichthouder hebben we uiteindelijk hetzelfde doel: kwetsbare spelers beschermen én het illegale aanbod terugdringen. Dat lukt alleen met balans: streng waar nodig, duidelijk waar mogelijk — en vooral met een legaal aanbod dat zó goed werkt dat het vanzelf de logische keuze blijft.