Zondag 26 juni 2022

Weerwind wil geen totaalverbod gokreclames

Minister Franc Weerwind

Minister voor Rechtsbescherming Franc Weerwind heeft schriftelijk antwoord gegeven op de vragen van Evert Jan Slootweg van het CDA. Een maand geleden stelde Slootweg vragen naar aanleiding van een artikel over het naderende reclameverbod in België. Weerwind geeft in zijn antwoorden aan dat hij een algeheel verbod op gokreclames niet wenselijk acht.

Op 17 mei stuurde Kamerlid Evert Jan Slootweg van het CDA enkele vragen voor Franc Weerwind in naar aanleiding van het artikel over het komende reclameverbod in België. Hierin vergelijkt minister van Justitie Vincent Van Quickenborne gokken met roken. Dit leidde eerder al tot vragen van Mirjam Bikker (CU) en Michiel van Nispen (SP).

In de vragen is er veel aandacht voor de zaken die ook ter sprake kwamen in het rondetafelgesprek. De vragen gaan veelal over de gokreclames in Nederland en de speculaties over het stijgende aantal gokverslaafden in ons land.

Gokken is niet zoals roken

In het antwoord op de eerste vraag van Slootweg geeft minister Weerwind direct aan dat hij zich niet herkent in de uitspraken van de Belgische minister Van Quickenborne. Volgens Weerwind is gokken wel degelijk anders dan roken:

“Van roken weten we dat iedere sigaret slecht is voor de gezondheid. Kansspelen zijn voor veel mensen een vorm van vrijetijdsbesteding en leiden voor een heel groot deel van de mensen niet tot problemen.”

Franc Weerwind, minister voor Rechtsbescherming

Hij wijst wel op de risico’s van kansspelen en dat de spelers van kansspelen goed beschermd moeten worden. De minister zegt dan ook dat spelers beter beschermd worden bij legale aanbieders dan bij illegale aanbieders. Deze bescherming moet echter wel goed geborgd worden en dat houdt Weerwind scherp in de gaten, zo schrijft hij.

Om ervoor te zorgen dat kwetsbare groepen niet gevaar komen, treft Weerwind aanvullende maatregelen. Zo noemt hij het verbod op het gebruik van rolmodellen, welke vanaf 30 juni 2022 in zal gaan. Daarnaast wordt het Besluit werving, reclame, en verslavingspreventie kansspelen aangepast.

Meer uren op goksites

Slootweg noemt de stijging van het aantal gespeelde uren bij legale aanbieders een zorgwekkende ontwikkeling. Die mening deelt Weerwind niet, zo valt te lezen in zijn antwoord. De cijfers geven namelijk geen volledig beeld van de situatie.

“Het addendum bij het jaarverslag van de Ksa laat zien dat het aantal uren dat mensen doorbrachten op websites van legale aanbieders sinds 1 oktober 2021 is toegenomen. Dat betekent niet automatisch dat het totaal aantal gespeelde uren is toegenomen.”

Franc Weerwind

Daarnaast hoeft het volgens Weerwind niet per se een slecht teken te zijn dat er meer gespeeld wordt bij legale aanbieders. Dat was namelijk een van de doelstellingen van het Nederlandse kansspelbeleid:

“De constatering dat het aantal uren dat mensen doorbrachten op websites van legale aanbieders is toegenomen plaats ik in de context van het kansspelbeleid. Het is geen doel geweest om de deelname aan kansspelen te vergroten. Het is ook geen doel geweest om dit op hetzelfde niveau te houden. Het doel van het kansspelbeleid is ervoor te zorgen dat als mensen spelen, dit zo veilig mogelijk gebeurt.”

Franc Weerwind

In het eerdere antwoord gaf de minister al aan dat de bescherming bij het legale aanbod juist beter is. Mocht het toch nodig zijn dat er betere bescherming nodig is, dan zal Weerwind maatregelen treffen. In het najaar zal er meer duidelijk zijn als de Kansspelautoriteit met een nieuwe meting komt.

“Ik zal uw Kamer informeren over de ontwikkelingen van de online kansspelmarkt, op basis van de dan beschikbare gegevens.”

Franc Weerwind

Jongvolwassenen oververtegenwoordigd

Slootweg haalt een eerdere brief van Weerwind aan die hij stuurde halverwege maart. Hierin kwam onder andere ter sprake dat er vooral veel interesse vanuit jongeren is in het online gokken. Slootweg wil graag weten hoe groot die toename precies en legt een link met de legalisering van online kansspelen in Nederland.

Weerwind geeft in zijn reactie aan dat er geen exacte cijfers van een stijging zijn, omdat hij geen inzicht heeft in de cijfers van voor 1 oktober 2021. Wat wel duidelijk is, is dat jongvolwassen in de leeftijd van 18 tot en met 23 jaar oververtegenwoordigd zijn.

Deze groep is verantwoordelijk voor 17% van het totale aantal spelersaccounts in Nederland. Dit terwijl deze groep slechts goed is voor 11% van de Nederlandse bevolking. Franc Weerwind erkent dan ook dat dit een kwetsbare doelgroep blijft die goed beschermd moet worden. Daarom greep hij al eerder in en voorkwam dat jongvolwassenen verleid konden worden met bonussen. Spelers jonger dan 24 jaar kunnen sindsdien geen gebruik meer maken van bonussen.

(On)gerichte gokreclame

Van Quickenborne schetste het beeld dat ‘reclame als een brandversneller heeft gewerkt om gokverslaafd te worden’. Op de vraag of Weerwind zich hierin herkent, wijst hij opnieuw op het feit dat dit niet met cijfers onderbouwd kan worden. Daarnaast zegt hij dat reclame nodig is vanwege de kanalisatiedoelstellingen:

“Mensen die online willen gokken, moeten dit in een legale en veilige omgeving kunnen doen. Daarbij blijft het beschermen van kwetsbare groepen mijn prioriteit.

Franc Weerwind

Echter, het gebruik van ongerichte reclame kent ook zijn risico’s en daarom treft Weerwind maatregelen. Zeker omdat er signalen zijn dat de bescherming van kwetsbare groepen in het gevaar kan komen door het brede bereik van reclames.

Op de vraag wat er precies verboden gaat worden komt nog geen concreet antwoord. Wel is er veel aandacht voor eventuele reclame-uitingen in de online omgeving, want daar zijn jongeren juist actief.

Het Besluit werving, reclame en verslavingspreventie kansspelen wordt op dit moment aangepast. Het beoogde verbod op ongerichte reclame voor risicovolle kansspelen kan naar verwachting in grote mate met een aanpassing van het Besluit ingevuld worden.

Daarna zal Weerwind moeten kijken in hoeverre de Wet Kansspelen op afstand nog gewijzigd moet worden om het beoogde verbod af te ronden.

Staatsdeelnemingen Holland Casino en TOTO

De rol van TOTO en Holland Casino in het aantal gokreclames komt ook aan bod. Slootweg vraagt aan Weerwind of het klopt dat de staatsdeelnemingen met afstand het grootste aantal reclames hebben gebruikt. Dit werd eerder uitgelegd als nodig, omdat er zo meer zicht zou zijn op gokverslavingen in ons land. Slootweg vraagt zich af of dit doel is behaald.

Het aandeel in het aantal reclames van TOTO en Holland Casino is volgens Weerwind logischerwijs hoger. Beide aanbieders zaten namelijk bij de eerste groep van 10 legale aanbieders. Hoe groter het aantal aanbieders, des te lager het aandeel is van iedere individuele aanbieder. Exacte cijfers over ieder aandeel in de reclames zegt de minister niet te hebben.

Meer gokverslaafden

Een stijging van het aantal gokverslaafden, zeker in relatie tot het aantal gokreclames, is op dit moment nog niet met cijfers te onderbouwen. Dit heeft ermee te maken dat het Landelijk Alcohol en Drugs Informatie Systeem (LADIS) momenteel niet operationeel is. LADIS voldoet namelijk niet aan de vereisten van de AVG.

Vanaf 1 juli zal LADIS waarschijnlijk weer operationeel zijn. Hierdoor zal vanaf het najaar weer zicht zijn op het aantal mensen dat hulp krijgt voor een gokverslaving. Ook de cijfers vanaf 2015 zijn met terugwerkende kracht zichtbaar. Vanaf dan kunnen er conclusies getrokken.

Vooruitlopend op de zaken vraagt Slootweg of de stijging van het aantal gokverslaafden ervoor zorgt dat een totaalverbod nodig is. In dit geval gaat het dan om zowel gerichte als ongerichte reclame, online en offline.

“Ik acht een algeheel verbod op reclame voor risicovolle kansspelen niet wenselijk.”

Franc Weerwind

Weerwind zegt wel dat hij het aantal reclames sinds de opening van de markt risicovol vindt. Ongerichte reclame zal daarom ook worden aangepakt. Een algeheel reclame verbod zou de kanalisatiedoelstellingen in gevaar brengen, volgens de minister. Het is volgens hem nodig om een concurrerend legaal aanbod onder de aandacht van spelers te brengen.

Als laatste wijst Weerwind er ook op, zoals ook al ter sprake kwam in het rondetafelgesprek, dat een gokverslaving zich niet ontwikkelt in een aantal maanden. Dit heeft doorgaans langer nodig en de periode tot de daadwerkelijke hulpvraag is nog langer, gemiddeld gezien zeven jaar volgens de verslavingsdeskundigen.

Mocht toch blijken dat de opening van de kansspelmarkt in Nederland een oorzaak is voor meer gokverslaafden, dan zal minister Franc Weerwind aanvullende maatregelen nemen.

Lead-foto Franc Weerwind door Pro Shots / Koen Laureij.

Laat een reactie achter