Deze week besteedde PowNews aandacht aan de rechtszaken tegen online casino's over de periode voor de legalisering van online gokken in Nederland. Het programma sprak met advocaat Benzi Loonstein, Kansspelautoriteit-woordvoerder Marloes Derks, en met AGOG's Feite Hofman.
“Is het niet een beetje gek dat, als je gaat gokken, je een weddenschap aangaat – die je verliest – hetzij bij een illegaal casino, om dan je geld terug te gaan claimen?”
PoweNews
Met deze vraag opende PowNews deze week een item over de rechtszaken die online gokkers hebben aangespannen tegen online casino's die zonder vergunning actief waren voor 1 oktober 2021.
In het item komen ervaringsdeskundige Feite Hofman, advocaat Benzi Loonstein, en Marloes Derks van de Kansspelautoriteit aan het woord. Volgens Hofman moet er, als antwoord op de openingsvraag, simpelweg gekeken worden naar het woord ‘illegaal'. De gokbedrijven mochten volgens hem niet actief zijn en dus kunnen spelers hun geld terugeisen.
Dat zegt ook advocaat Loonstein die al meerdere rechtszaken won tegen online gokbedrijven. Hij wil geen uitlatingen doen over hoe groot de kans is dat de consumenten de juridische strijd gaan winnen, maar hij is positief gestemd door de reeds uitgesproken vonnissen. In slechts een geval werd het gokbedrijf in het gelijk gesteld, terwijl 14 rechtszaken werden gewonnen door de consument in kwestie, aldus Loonstein.
Papieren tijger
Aan Marloes Derks, woordvoerder van de Kansspelautoriteit, werd gevraagd waarom de gokbedrijven hun gang konden gaan op internet. Volgens Derks is de toezichthouder zeker geen ‘papieren tijger zonder tanden', maar had de Ksa te maken met de nodige beperkingen in het verleden. Zo was de maximale boete die opgelegd kon worden laag, en moest er geprioriteerd worden: zwaardere overtredingen werden eerst aangepakt.
Daarnaast wijst Derks op de maatschappelijke acceptatie van (online) gokken:
“Kansspelen zijn een maatschappelijk geaccepteerd product. Het is eigenlijk net als met het downloaden van illegale films en illegale muziek. Op het moment dat jij aangaf dat je dat deed, dan was er niemand die je daar op aansprak. En dat is voor gokken eigenlijk net zo. En het internet stopt ook niet bij de grens. Dus je kunt zeggen ‘In Nederland mag dat niet', maar je kunt het product in het buitenland alsnog halen. ”
Marloes Derks, Kansspelautoriteit
Dat er ook al veelvuldig online gegokt werd voor 1 oktober 2021, bevestigt Derks eveneens. Als haar gevraagd wordt hoeveel Nederlanders er online gokten voor de legalisering, dan spreekt zij van 300.000 tot 400.000 Nederlanders op jaarbasis:
“Voor de opening van de markt zagen we per maand ongeveer 150.000 spelers bij illegale casino's. (..) Niet iedere speler speelt elke maand, maar als je rond de 300.000-400.000 (per jaar, red.) gaat zitten dan zit je veilig. ”
Marloes Derks
De Kansspelautoriteit sprak voorafgaand aan de opening van de markt zelf over meer dan één miljoen online gokkers in Nederland. Desgevraagd laat Derks tegenover CasinoNieuws.nl weten dat het aantal afkomstig is uit de monitoringsrapportage voorjaar 2023. De andere genoemde aantallen van 700.000 en meer dan 1 miljoen gokkers zouden ook spelers bevatten die toen al legaal online sportweddenschappen plaatsten bij TOTO.
Derks wijst er daarbij op dat het te allen tijde gaat om schattingen en dat er nooit een concreet antwoord kan komen op het aantal online gokkers dat destijds bij illegale casino's speelde. Het meest zekere getal van voor de legalisering waren de 150.000 maandelijkse spelers bij illegale casino's, zoals Derks noemde in de uitzending van PowNews.
Kat op het spek binden
Feite Hofman wordt in het item gevraagd hoe groot het gokprobleem in Nederland is. Ook daar is volgens Hofman geen concreet antwoord op te geven. Wel zegt hij dat er meer aandacht is gekomen voor online gokken en daarmee ook voor de verslavingsproblematiek. Er wordt daarom meer gezocht en meer gemeten, en daardoor ook meer gevonden. Er was echter ook al voor 2021 sprake van gokproblematiek, zo zegt Hofman.
Of het met oog op de mogelijke verslavingsproblemen handig is om je geld terug te eisen van online casino's, dat blijft volgens hem een lastige kwestie:
“Dat is een hele goede vraag. Als iemand die ‘hooked' is aan gokken opeens een heel groot bedrag op zijn rekening krijgt… Wat zou die er dan mee gaan doen? Dus het is ook misschien de kat op het spek binden.”
Feite Hofman
Meer dan € 10 miljard
Loonstein Advocaten staat gokkers bij die hun verloren geld toch proberen terug te krijgen. De advocaat schat in dat er meer dan € 10 miljard is vergokt bij de online casino's zonder vergunning voor 1 oktober 2021.
Ook vertelt Loonstein opnieuw dat er een bij een van deze goksites, Unibet, niet meer wordt meegewerkt bij dergelijke claims. De transactiegeschiedenis, die de spelers nodig hebben voor zo'n claim, wordt volgens hem niet meer verstrekt. Een wijziging in het moederbedrijf van Unibet is daar debet aan. Het Franse bedrijf Française des Jeux (FDJ) dat sinds oktober eigenaar is van Unibet, heeft Trannel International Limited (het voormalig bedrijf achter Unibet in Nederland) niet overgenomen. Hierdoor zou het huidige moederbedrijf de oude transactiegeschiedenis, uit de tijd dat Unibet nog onder Trannel viel, niet kunnen verstrekken.
De Kansspelautoriteit legt aan PowNews uit dat het de situatie onwenselijk acht, maar dat de huidige vergunninghouder van Unibet niet hetzelfde bedrijf is. Hierdoor is optreden moeilijk, aldus Derks. De Kansspelautoriteit zegt wel in gesprek te zijn met de vergunninghoudende partij om aan te geven dat de toezichthouder niet blij is met hoe dit verloopt.
Prejudiciële vragen
In veel van de rechtszaken tegen de gokbedrijven wordt gewacht op de antwoorden van de Hoge Raad op de prejudiciële vragen die zijn gesteld. Zo hebben de rechtbanken van Amsterdam en Noord-Holland ervoor gekozen om deze vragen te stellen nadat er tegenstrijdige uitspraken werden gedaan in andere rechtbanken. Een van de rechters stelde dat artikel 1 van de Wet op de Kansspelen, op basis waarvan de kansspelovereenkomsten in andere zaken nietig werden verklaard, zijn strekking had verloren. Aan de Hoge Raad is onder andere gevraagd of er sprake kan zijn geweest van strekkingsverlies.
Belanghebbenden in deze rechtszaken hebben hun opmerkingen kunnen plaatsen bij de vragen om hun zienswijze te delen met de Hoge Raad. Tegenover CasinoZorgplicht heeft Benzi Loonstein laten weten dat er op 5 juni 2025 duidelijkheid komt over de opmerkingen die zijn geplaatst bij de gestelde vragen.
Hierna zal de Hoge Raad antwoorden gaan formuleren op de prejudiciële vragen. De rechtbanken hopen hiermee in één keer duidelijk te krijgen welke beslissing zij moeten nemen in de rechtszaken van spelers tegen de gokbedrijven zonder vergunning. De verwachting is dat de Hoge Raad eind 2025 met haar antwoorden komt.
Heb je het gokken niet meer onder controle? Dan kan je jezelf inschrijven in Cruks (Centraal Register Uitsluiting Kansspelen) via CruksRegister.nl. Eenmaal aangemeld voor die gokstop, kan je niet meer bij landgebonden en online casino’s spelen. Cruks is een middel, niet de ultieme oplossing. Lees onze pagina over bewust spelen en zoek hulp als je er niet alleen uitkomt.
CasinoNieuws.nl WhatsApp-kanaal
Altijd het laatste nieuws over de Nederlandse kansspelindustrie direct op je telefoon of WhatsApp op je computer? Volg het CasinoNieuws.nl WhatsApp-kanaal en mis niets meer!
