Björn Fuchs (48), woonachtig in de Belgische gemeente Zutendaal, begon zijn loopbaan bij RTL. Hij klom in 17 jaar op van account manager tot Manager Sport & Entertainment voor het gigantische mediabedrijf. Vanuit RTL was hij ook vier jaar vice-voorzitter van Stichting Speel Verantwoord, de voorloper van NOGA.
In september 2020 ging hij aan de slag als Chief Digital Officer bij de Janshen-Hahnraths Group waarmee hij aan de leiding kwam te staan van het legale online casino Fair Play Online.
Sinds 1 mei is hij ook de voorzitter van Vergunde Nederlandse Online Kansspelaanbieders (VNLOK). Daarnaast is hij adviseur van het Keurmerk Verantwoord Affiliates.
De twee Nederlandse brancheverenigingen voor legale online kansspelen fuseren: VNLOK en NOGA bundelen definitief hun krachten. De leden van NOGA sluiten zich aan bij VNLOK, dat onder dezelfde naam verdergaat als de enige overkoepelende brancheorganisatie voor online kansspelaanbieders in Nederland.
Aan het hoofd van VNLOK staat sinds enige maanden kort Björn Fuchs, Chief Digital Officer bij Fair Play en nauw betrokken bij het fusietraject. In dit exclusieve interview spreekt hij uitgebreid over de totstandkoming van het samengaan, de positie van de branche in politiek en samenleving, en de koers die hij als voorzitter voor ogen heeft.
De kogel is door de kerk; brancheverenigingen VNLOK en NOGA gaan samen.
Het nieuws is natuurlijk best vers, vandaag is het aangekondigd. De partijen hebben overeenstemming bereikt over hoe de toekomst eruit gaat zien. En dat is samen.
Het betekent concreet dat de reguliere en geassocieerde leden van NOGA zullen toetreden tot VNLOK. In de komende weken zullen we gezamenlijk de afspraken formaliseren en in alle rust de praktische invulling vorm gaan geven.
Het belangrijkste is dat de partijen elkaar nu echt gevonden hebben. En dat is goed ook want er zijn genoeg uitdagingen.
Het samengaan zong al een tijd rond. Waardoor heeft het zo lang geduurd?
VNLOK en NOGA stonden altijd wel al op hetzelfde plein, maar in een andere hoek. De twee organisaties zijn ieder begonnen vanuit een eigen startpunt, eigen gedachten, en een andere samenstelling. Het overbruggen van verschillen en accenten kost nu eenmaal tijd. Neem zoiets simpels als meningen en percepties die partijen hadden over elkaar. Om dat bij te stellen of te doen slijten, is dialoog en interactie nodig. Dat kan en mag je simpelweg niet overhaasten.
“VNLOK en NOGA stonden altijd wel al op hetzelfde plein, maar in een andere hoek.”
Björn Fuchs
Na de opening van de markt brak al snel een periode aan waarin iedereen dezelfde uitdagingen kreeg. Iedereen had dezelfde “pijn”, en dan moet je toch over je schaduw heen springen. Dat kan in eerste instantie op zichzelf al een uitdaging zijn als denkwijzen en structuren verschillen. Dan begint het met gelegenheidscoalities, die verder uitgroeien tot structurele samenwerking. Na verloop van tijd lossen veel verschillen dan op.
We wilden de tijd nemen en alles rustig bespreken in plaats van hals over kop iets doen. Het heeft meer tijd gekost dan iedereen zou willen. Maar daarmee hebben we nu wel een echt goed fundament en kunnen we ons volledig richten op onze gezamenlijke toekomst.
Waardoor is het nu wel gelukt? Was de nood nu nog groter?
Ja, ik denk dat het gezamenlijk belang in de afgelopen jaren groter en evidenter is geworden voor alle partijen, als je het vergelijkt met de periode waarin de eerste verkenningen en oriëntaties plaats vonden. De druk op de markt is alleen maar groter geworden. Er is regelgeving op regelgeving bijgekomen; en daar komen de belastingverhogingen nog eens bovenop.
Het traject liep al, maar heb jij met het overnemen van het stokje van Helma Lodders daar een extra impuls aan gegeven?
Ik was al bij het traject betrokken voordat ik voorzitter van VNLOK werd. Er was eerder al een verkenning gestart vanuit KPMG om te kijken hoe partijen bij elkaar konden komen. Bij die verkenning was ik vanuit Janshen-Hahnraths Group al aangeschoven.
Dat traject heeft er uiteindelijk voor gezorgd dat we op een andere manier zijn gaan kijken naar de vorm. Samenkomen door iets nieuws te creëren bleek ontzettend complex. Dan heb je namelijk te maken met twee vehikels met ieder een eigen “boedel”. Uiteindelijk bleek het makkelijker om te kijken naar het voortbestaan in één van de bestaande organisaties.
“Samenkomen door iets nieuws te creëren bleek ontzettend complex. Uiteindelijk bleek het makkelijker om te kijken naar het voortbestaan in één van de bestaande organisaties.”
Björn Fuchs
Wat is er zo moeilijk aan om iets nieuws te creëren?
Als je iets compleet nieuws start, moet je kijken naar alle aspecten, zoals bestuursstructuren, boedel, naam, etc. Juridisch is het ook een stuk gemakkelijker als je één organisatie behoudt en de andere laat ophouden te bestaan. Waarom zou je het dan ingewikkelder maken? Als we alles op orde hebben en als één opereren, kunnen we altijd nog kijken naar de naam en andere zaken.
Je zei dat KPMG vanuit de markt een verkenning was gestart. Maar KPMG doet dat niet uit zichzelf. Waar lag dat initiatief?
Dat initiatief kwam vanuit NOGA. KPMG heeft vervolgens een aantal bedrijven op individuele titel gevraagd om aan tafel te gaan zitten. Er was een belang om constructief de dialoog te voeren. Door dat traject kon er vrijuit nagedacht worden over hoe de branchevertegenwoordiging idealiter ingericht zou moet zijn.
De leden van NOGA voegen zich bij VNLOK, maar er zijn ook nog steeds veel partijen die helemaal niet aangesloten zijn. Wat is de stand van zaken op dat vlak?
Daar worden continu gesprekken mee gevoerd. De huidige dynamiek en druk in de markt maakt voor alle partijen extra duidelijk dat de noodzaak voor een brede, verenigde stem noodzakelijk is.
Het samengaan van VNLOK en NOGA laat zien dat verschillen zijn te overbruggen. Ik spreek dan ook de expliciete hoop uit dat deze brug de niet aangesloten partijen inspireert en motiveert om zich aan te sluiten. Op dit moment voeren we gesprekken met een drietal andere partijen, die hopelijk snel tot resultaat gaan leiden.
Dan zijn er nog steeds een flink aantal die niet aangesloten zijn.
Ja, ook met drie erbij heb je nog niet de hele markt. We blijven ons dan ook inzetten om iedereen aan boord te krijgen. Qua marktaandeel vertegenwoordigen we straks wel het overgrote deel van de markt. Honderd procent van alle aanbieders zal je niet gaan halen, maar dat blijft wel het doel. Vooral ook omdat we ons beseffen dat de markt zo goed is als het slechtste voorbeeld, in de ogen van de politiek.
Björn Fuchs
“Het lijkt erop alsof bepaalde politieke partijen altijd wel een slak vinden om zout op te leggen.”
Een deel van de politiek is uitermate selectief. Dat was recentelijk weer het geval met de Kamervragen over Eurojackpot en over Klarna. Het lijkt erop alsof bepaalde politieke partijen altijd wel een slak vinden om zout op te leggen. Daarbij delven feiten en context vaak het onderspit. Juist met een breed gedragen branchevereniging kunnen we een effectieve bijdrage leveren om feiten en context wel goed op tafel te krijgen en houden.
Ergens kan ik het nog wel een heel klein beetje begrijpen als iemand vanuit commerciële gedachten niet direct de aansluiting zoekt. Aansluiten betekent namelijk ook voldoen aan een stuk zelfregulering. Lid zijn van een branchevereniging moet immers ook ergens voor staan richting de buitenwereld.
Maar achterover leunen met de hakken in het zand, dat lijkt me niet de manier. De geschiedenis bewijst ook dat dat in Nederland niet werkt. Juist naar voren leunen en in een constructieve dialoog treden, dat werkt. Soms betekent dat dat je ook iets moet opofferen. Als dat het verschil betekent tussen een totaal reclameverbod of bijvoorbeeld, ik noem even geheel hypothetisch, een maximale frequency cap voor banners, dan denk ik dat iedereen zal willen tekenen bij het kruisje.
Maar dat werkt dus alleen als iedereen zich committeert. Want als er ook maar één partij dat niet doet, dan bereik je niets.
Dan helpt het dat VNLOK straks, qua marktaandeel, het overgrote gedeelte van de markt vertegenwoordigt. Daardoor heb je als gesprekspartner richting beleidsmakers, maar ook richting bijvoorbeeld de Reclame Code Commissie, een relevante, substantiële stem die ook effect kan sorteren. Overigens wordt de invloed daarvan op de totstandkoming van wet- en regelgeving door sommige politici ernstig overschat.
Het neemt niet weg dat een aantal marktpartijen zal zeggen dat dat niet hun “cup of tea” is en halsstarrig zal proberen het onderste uit de kan te blijven halen. We weten allemaal wat er dan gebeurt. Sla CasinoNieuws.nl er maar op na de afgelopen vier jaar, je ziet wat er gebeurt.
Dat kan je ook als een argument tegen je bij een branchevereniging voegen gebruiken. Want er waren toen ook brancheverenigingen die weliswaar verdeeld waren, maar ze werden wel samen uitgenodigd. En die hebben niet voor elkaar gekregen wat de branche op heel veel vlakken wilde.
Ja en nee. Het feit dat er twee brancheverenigingen waren, heeft het zeker niet effectiever gemaakt. Er was weliswaar sprake van een intensieve samenwerking, maar als je verschillende inzichten hebt en je moet elke keer tijd nemen om tot elkaar te komen, dan loop je altijd een beetje achter de bal aan.
“Kanalisatie werd een lange tijd toch afgedaan als een buzzword, het werd een lobbyterm genoemd.”
Björn Fuchs
Aan de andere kant is er wel degelijk een belangrijk stuk “realistische sensibilisering” in de politieke dialoog gekomen, mede dankzij de inspanningen van de brancheverenigingen. De boodschap overbrengen wat nou de gevolgen zijn van bepaald beleid, is inmiddels wel gelukt. “Kanalisatie” werd een lange tijd toch afgedaan als een buzzword, het werd een lobbyterm genoemd. Je ziet nu eindelijk dat de grootte van de illegale markt en daarmee dus indirect de kanalisatie wel een hele belangrijke kapstok is die in het midden staat van heel veel overwegingen.
Maar kanalisatie zelf is wel uit de doelstellingen gehaald.
Ja, maar de focus op het bestrijden van het illegale aanbod is wel een prioriteit. En als je illegaliteit wil bestrijden, dan moet je naar een aantal KPI's kijken. Dan zie ik kanalisatie als de belangrijkste graadmeter. Wellicht dus niet het punt waar je naartoe rijdt, maar als het metertje op het dashboard die laat zien hoe het gaat. Het is daarmee bijna een soort semantische discussie. Maar je bepaalt hoe effectief je bent in het bestrijden van de illegaliteit door naar de kanalisatie te kijken.
Bovendien spreekt het voor zich dat de consumentenbescherming erbij gebaat is, dat de illegale markt zo klein mogelijk is. Daar is geen toezicht en geen enkele vorm van zorgplicht.
711 is juist een van de partijen die zich nadrukkelijk profileert, eerst in de buitenlucht en nu online. Zij zijn geen lid van een branchevereniging terwijl me dat nou typisch een partij lijkt die je aan boord zou moeten willen hebben. Staat het feit dat uitgerekend jij de klacht tegen hen indiende bij de Reclame Code Commissie dat niet in de weg nu jij voorzitter bent?
Nee. Laat ik voorop stellen dat we alle vergunde online aanbieders graag aan boord willen hebben bij VNLOK.
In beginsel is elk bedrijf vrij om te doen wat hij wil. Maar tegelijkertijd, als er zelfregulering is afgesproken in de reclamecode, dan heb je je daar aan te houden. Ongeacht of je het ermee eens bent of niet. Als de Reclamecode Online Kansspelen niet wordt nageleefd, is er bovendien sprake van onzuivere concurrentie ten opzichte van alle marktpartijen die zich er wel aan houden. Bij de constatering van zo’n feit kom je na een dialoog en veel directe communicatie vervolgens uit bij het relevante klachtenloket. Dat heeft niks te maken met enige negatieve overtuiging tegen de personen of het bedrijf, maar simpelweg met die feitelijke constatering.
Maar zij hadden die zelfregulering niet afgesproken, want ze waren niet aangesloten bij een van de twee brancheverenigingen.
We hebben met z'n allen ook niet de Wegenverkeerswet ondertekend, maar we moeten er ons wel allemaal aan houden. Zo werkt volgens mij de democratie.
Maar zelfregulering is geen wet.
Als VNLOK hebben we altijd gezegd dat je met een bepaalde integriteit en een verantwoorde visie naar je eigen handelen moet durven te kijken. Je moet ergens voor durven te staan. Als bedrijf, maar ook als branche.
“Bij deze de open uitnodiging om met die partij “een pintje te drinken.” Ik kan en mag dat zo zeggen, want ik woon alweer een tijdje in België.”
Björn Fuchs
Bij de afspraken over zelfregulering van reclame waren zij weliswaar niet aanwezig, maar die mogelijkheid hadden ze wel. Qua marktaandeel was de overgrote meerderheid vertegnwoordigd middels de toen nog twee brancheverenigingen, dus het is weldegelijk goed en overwogen tot stand gekomen. Het is juist heel sterk als een branche wel vormen van zelfregulering laat zien. Dat is een kenmerk van een volwassen, verantwoorde, en structureel gezonde branche. En als je daarvan wil afwijken dan neem je bewust een risico.
Om terug te komen op je vraag of dat een obstakel vormt: vanuit mij als persoon en als voorzitter van de branchevereniging, totaal niet. Het ligt alweer ver in het verleden en nu is het tijd om vooruit te kijken. Bij deze dus de open uitnodiging om met die partij “een pintje te drinken.” Ik kan en mag dat zo zeggen met een glimlach, want ik woon alweer een tijdje in België.
Ga jij dingen heel anders doen dan je voorganger?
Helma Lodders heeft zeer kundig en met veel energie haar invulling gegeven aan het voorzitterschap. Ik bouw vooral verder op dat wat zij heeft gedaan. Dat bestaat bijvoorbeeld uit het zichtbaarder zijn in het publieke debat, maar ook uit het verder verfijnen van onze ambities en pijlers.
Lobbyen is uiteindelijk niets meer dan relevante, feitelijke informatie en inzichten delen met beleidsmakers en andere stakeholders, die er mee kunnen doen wat zij willen. Het publieke debat wordt niet primair gevoerd via de media. Stille diplomatie is vaak het meest tactvol. Maar een branchevereniging heeft ook een publieke taak als het gezicht van een branche, en dan mag je best reageren als er ontwikkelingen zijn.
“Met de geplande verhoging van de kansspelbelasting naar 37,8%, slaan alle meters in het rood.”
Björn Fuchs
Ik denk dat het juist op dit moment als kansspelbranche vooral belangrijk is om echt met één stem te spreken. Dan doel ik niet alleen op de online kansspelbranche maar ook op de totale kansspelbranche, inclusief het landgebonden aanbod en de loterijen. Want met de geplande verhoging van de kansspelbelasting naar 37,8%, slaan alle meters in het rood. In sommige gevallen gaat het om levensvraagstukken; het voorbestaan van de speelautomatenhallen staat op het spel en er bestaat materiële onzekerheid over het voortbestaan van het staatscasino. In andere gevallen betekent het direct minder geld naar goede doelen.
In het geval van online kansspelen zal de hogere belastingdruk de concurrentiepositie van het legale aanbod verder verslechteren. In combinatie met een hoge regeldruk zorgt een nog hogere belastingdruk ervoor dat het legale aanbod kariger wordt. De illegale markt – die nu al 50% is qua geld – zal dan nog meer van de legale markt opslokken. Daar zijn toezicht en zorgplicht volledig afwezig.
Bij onze oosterburen in Duitsland zijn de desastreuze gevolgen daarvan keihard zichtbaar. Een illegale markt die ruim 80% beheerst, waarmee de effectieve bescherming van de consument vrijwel volledig is weggevaagd. Met de huidige 50% in Nederland zitten eigenlijk al heel ver op een hellend vlak. Het staat vast dat een verdere verhoging van de kansspelbelasting de situatie verder de verkeerde kant opduwt, ten koste van de consumentenbescherming.
Heb je een concreet plan om de branche te verenigen? Dus inclusief VAN Kansspelen en de loterijen?
De focus ligt nu op een sterke online branchevereniging. Een volledige vereniging van alle verschillende bloedgroepen, daar moeten nog de nodige bruggen voor worden gebouwd. Gelijk aan het pad van VNLOK en NOGA, zal door samenwerking en dialoog vanzelf duidelijk worden waar en of andere vereniging relevant is. Online kansspelen hebben in ieder geval één overeenkomst met speelcasino’s en speelautomatenhallen: we vallen allemaal onder noemer ‘hoog risco kansspelen’. Ambitie is goed, maar focus is beter.
Is Postcode Lottery Group aan boord om samen het debat te voeren over de Kansspelbelasting?
Er is enige vorm van dialoog, maar zij varen hun eigen koers. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat ze ook niet op een positieve manier kijken naar de geplande extra verhoging van de de kansspelbelasting. Wat hun positionering of standpunt is ten opzichte van hoog-risico-kansspelen , dat is geheel aan hen. Maar dat we een nu gedeeld belang hebben, lijkt me evident.
Wat kan er qua verhoging van de kansspelbelasting nog gedaan worden?
Het is niet de vraag wat er nog kan worden gedaan. Het is de vraag wat er rechtens moet worden gedaan. De politiek heeft zelf aangegeven dat de verhoging van de kansspelbelasting tussentijds te evalueren. Met de huidige stand van zaken is er dan maar één logische stap: het incidenteel bevriezen van de kansspelbelasting op het huidige niveau van 34,2%.
Als er een boek zou zijn met een uitleg van een gegarandeerd pad naar succes in de politiek, dan zou ik dat graag willen lezen. Maar dat is er niet, dus nu iets met zekerheid zeggen is lastig. Het staat echter buiten kijf dat het vallen van het kabinet niet helpt om iets te kunnen wijzigen in een reeds aangenomen belastingwet. We kunnen alleen maar vaststellen dat de haalbaarheid kleiner is geworden.
“Met de huidige stand van zaken is er dan maar één logische stap: het incidenteel bevriezen van de kansspelbelasting op het huidige niveau van 34,2%”
Björn Fuchs
Maar het betekent niet dat het onmogelijk is. De Kansspelautoriteit komt in de komende periode nog met een aantal publicaties over de stand van de markt en de gevolgen van de eerste Ksb-verhoging. Daarmee wordt in ieder geval een eerste vorm van invulling gegeven aan het officiële voornemen om het plan te evalueren. Dan zal ook duidelijk zijn dat de verhoging naar 34,2% niet resulteert in meer kansspelbelasting inkomsten, maar juist in minder. Dat durf ik zo te stellen omdat de online brancheverenigingen dit zelf actief monitoren bij onze leden.
Het lijkt me bovendien niet getuigen van behoorlijk bestuur als men die tweede verhoging alsnog laat plaats vinden, terwijl uit tussentijdse feiten en onderzoek blijkt dat er groteske, averechtse gevolgen zijn qua consumentenbescherming en qua inkomsten uit de belastinginkomsten. Als de koers pas wordt gewijzigd na de geplande verhoging, dan is het spreekwoordelijke kalf al verdronken. Dus er zijn wel mogelijkheden, waar we stevig onze schouders onder zetten. En hoe groot of klein die mogelijkheden uiteindelijk zijn, daar praat ik graag met je over na de derde dinsdag van september.
Hoe is het voor jou persoonlijk om voorzitter te zijn?
Ik was al bestuurder maar nu dus voorzitter. Het is wel wennen, maar het was een natuurlijke overgang. Ik heb ook al veel met Helma bij gesprekken gezeten, dus helemaal nieuw is het niet. Ik heb altijd al een uitgesproken mening gehad en ben al sinds het begin actief in de lobby. Bovendien deel ik veel van de contacten met Helma.
Hoe is het zo gekomen dat jou dit ook ligt? Want je komt niet uit de kansspelen en ook niet uit de politiek?
Het is zo gegroeid. Toen ik begon in 2020 begon bij de Janshen-Hahnraths Group was – en nog steeds is – het mijn primaire taak om samen met het team Fair Play Online goed neer te zetten en te laten groeien. Die groei en de ontwikkeling hangt echter sterk samen met de marktparameters en alles op het gebied van wet- en regelgeving. Derhalve heeft ons bedrijf actief bijgedragen aan de oprichting van VNLOK.
Tijdens mijn rechtenstudie merkte ik dat debatteren mij best wel lag. Ook in de tijd dat ik bij RTL zat, ging ik het proberen te overtuigen van mensen niet uit de weg. Ik werkte o.a. aan diverse grote digitale en M&A projecten, die binnen een destijds puur TV-bedrijf niet konden bestaan zonder de nodige overtuiging van anderen. Mensen kunnen overtuigen en meenemen in iets waar ik zelf in geloof, is een rol waarin ik mij prettig voel. Mijn nieuwe rol als voorzitter van VNLOK sluit daarop aan.
En qua tijd? Want ik neem aan dat je niet parttime CDO bent, toch?
Mijn bestuurswerk voor VNLOK deed ik al naast mijn fulltime werk als CDO. Mijn privéleven biedt doordeweeks in ieder geval voldoende ruimte om flink wat langere werkdagen te hebben. Qua voorbereiding kan ik bovendien het nodige buiten de traditionele kantooruren doen.
Dit is niet Ad Interim?
Het zal zeker niet voor eeuwig zijn, maar voor de komende periode zit ik zeker in deze rol. Zodra de volgende fase aanbreekt en VNLOK en NOGA echt helemaal hun gezamenlijke toekomst hebben vastgelegd, is er tijd om in alle rust te kijken hoe de verdere toekomst eruit zal moeten gaan zien. Dan kan er bijvoorbeeld ook worden gekeken naar welke structuur optimaal is en of er nou een voorzitter of directeur moet zijn.
“Na het rondetafelgesprek en het tweeminutendebat, wist je dat we in druk vaarwater zouden komen. Dan kun je niet een schip zonder kapitein hebben.”
Björn Fuchs
Voor nu is het voor de branchevereniging van het allergrootste belang om continuïteit te hebben. Daarom heb ik, in goede samenspraak met onze CEO Michiel Nubé en de andere stakeholders binnen Janshen-Hahnraths, per 1 mei de voorzittersrol rol op mij genomen. Na het rondetafelgesprek en het tweeminutendebat, wist je dat we in druk vaarwater zouden komen. Dan kun je niet een schip zonder kapitein hebben. Ad Interim werkt dan niet, want ligt meteen de nadruk op de tijdelijkheid van iemands rol.
Lastig dat Helma precies met zo’n drukke periode voor de boeg, haar afscheid aankondigde.
Nee, Helma heeft haar vertrek in goed overleg met het bestuur vormgegeven. Daarom was zij nog wel actief bij de rondetafel en het twee-minuten-debat. Eigenlijk was het juist een perfect getimed moment.
Natuurlijk komt er weer een belangrijke periode aan, maar zo is het eigenlijk non-stop sinds het opengaan van de markt. Juist omdat Helma en ik ook al veel samenwerkten, is die transitie heel natuurlijk verlopen.
Het wel en wee bij Fair Play, is het belangrijkste, zei je. Hoe gaat het?
Ik denk dat we de storm van alle nieuwe regelgeving goed zijn doorgekomen met Fair Play Online. Er is natuurlijk veel veranderd en dan is het altijd maar de vraag hoe de consumenten reageert. Daar zijn we niet ontevreden over.
In het afgelopen jaar is er een heleboel gebeurd binnen ons gehele bedrijf. Daar is het nodige over te lezen op jullie website. Het waren geen makkelijke maanden, maar alles was wel noodzakelijk voor het waarborgen van een stabiele toekomst. Het mooie aan Janshen-Hahnraths is dat het een familiebedrijf is, waar mensen werken die zich met hun hart en ziel inzetten voor het bedrijf. Juist in uitdagende tijden zie je dat die mentaliteit het bedrijf sterker maakt.
We zijn tevreden met hoe Fair Play Online zich ontwikkelt en daar gaan we mee door. Natuurlijk zitten we in een branche die nog heel veel uitdagingen kent, maar ook die gaan we vol vertrouwen tegemoet.
Waait er met Michiel Nubé een nieuwe wind? Ik heb me in positieve zin verbaasd over zijn optreden tijdens het rondetafelgesprek. Hij was enorm on the ball.
“Zijn inbreng tijdens het rondetafelgesprek was ook geen verhaaltje wat hij aan het oplezen was. Het kwam echt uit het hart.”
Björn Fuchs
Een nieuwe wind? Ja, hij is de juiste man op de juiste plek op het juiste moment. Zijn inbreng tijdens het rondetafelgesprek was ook geen verhaaltje wat hij aan het oplezen was. Hij had zich goed voorbereid. Het kwam echt uit het hart. Hij heeft dat heel goed gedaan.
Ook de chemie met Frank Kastelijns werkte goed, vond ik. Dat zijn toch twee verschillende types maar zonder dat het ingestudeerde was, liep dat heel natuurlijk volgens mij. Ik denk dat dat het allerbelangrijkste was: het verhaal wat werd verteld kwam uit de realiteit. Vanuit het hart, zowel bij Michiel als bij Frank. Daarom is hun boodschap goed aangekomen. Als het een ingestudeerd dingetje was wat opgelezen werd van een A4'tje, dan was dat niet gelukt.
Ik vond de toon in het rondetafelgesprek sowieso fijner dan ik had verwacht.
Met alle nieuwe feiten en inzichten was het eigenlijk een reality-check voor de aanwezige politici. Daarmee was het ook een realistische sensibilisering van de politieke dialoog over online kansspelen. Daarvoor was het dan ook wel continu hel en verdoemenis, alles was negatief. Headlines en frames voerden de boventoon. De vragen waren dit keer realistischer en minder tendentieus.
“De 95% van de spelers die zonder problemen genieten van gokken, lijkt stelselmatig te worden genegeerd.”
Björn Fuchs
Wat wel opviel, was dat één belangrijke groep niet was vertegenwoordigd: online, offline, loterijen, casino’s, verslavingszorg, voormalige probleemspelers. Iedereen behalve de reguliere, niet-problematische speler. De 95% van de spelers die zonder problemen genieten van gokken, lijkt stelselmatig te worden genegeerd.
Negatieve aspecten trekken helaas vaker en sneller de aandacht, dat zie je overal. Het 8-uur-journaal zit ook niet vol met feel-good verhalen en de best scorende headlines zijn vaker negatief van aard. In een overmatige focus op dat wat er niet goed gaat, schuilt het gevaar van disproportionele conclusies. Dat kan worden voorkomen door UFC: uitzoomen, feiten en context
Krijg je zelf wel eens te maken met die negativiteit als CDO van een goksite én voorzitter van de lobbyclub voor online gokken?
Privé zeker niet. Professioneel natuurlijk wel. Ik voer echter graag de dialoog met andersdenkende stakeholders. En dan kom je zeker negatieve overtuigingen of gedachten tegen. Juist doordat zoiets in een respectvolle, constructieve dialoog plaats vindt, is het die negativiteit niet erg.
Ik heb zelf nooit een negatief beeld gehad van kansspelen. Zoals je weet zat ik hiervoor bij RTL en was ik betrokken bij de belspellen, dus een kritische blik van buitenaf is mij niet vreemd. Belspellen werden ook jarenlang gedoogd op TV, totdat er een anti-tendens ontstond, en de rest is geschiedenis, inclusief een inval van de FIOD.
Ik heb kansspelen altijd beschouwd als een vorm van entertainment, weliswaar met een risicovol aspect.
Hoe jij ernaar kijkt bepaalt nog niet hoe de rest van de wereld naar de wereld van kansspelen en jouw rol daarin kijkt.
Iedereen begint altijd vanuit zijn eigen overtuiging. Het is de kunst om met elkaar in gesprek te geraken en elkaars perspectief te kunnen aanhoren en te kunnen begrijpen. Dat lukt me gelukkig wel in ruim voldoende mate.
In 2023 heb ik bij Gaming in Holland met Floor van Bakkum van Jellinek het podium gedeeld. Onze werelden liggen ver uit elkaar, maar als je met elkaar in dialoog raakt en je gedachten kunt uitwisselen, dan kom je wel verder. Onze wereldbeelden zullen niet plots 180 graden draaien, maar al passen we onze visie maar een beetje aan en al worden we maar een klein beetje genuanceerder, dan heeft iedereen al iets gewonnen.
Het gesprek aangaan is exact wat de wetenschappelijke wereld binnen dit dossier niet wil.
En toch zie je dat de ervaringsdeskundigen en andere partijen daar omheen dat wel degelijk willen. Je ziet ook dat de inbreng van de verslavingszorg nog steeds vanuit het vertrekpunt van preventie komt, maar dat ook daarbij de feiten uit de markt meer worden onderkent.
Maar de Nationaal Rapporteur Verslavingen neemt niet eens de telefoon op als ik bel, terwijl ik echt graag iets wil leren en echt niet bel om hem ergens van te overtuigen. Zou de rapporteur niet een level hoger moeten kijken dan alleen naar de extremen uit de praktijk?
“Juist de Nationaal Rapporteur Verslavingen mag de ogen niet sluiten voor een bepaalde kant van het verhaal.”
Björn Fuchs
De beste man heeft naar mijn weten ergens aangegeven dat hij over voldoende relevante data beschikt, en dat hij daardoor niet met de branche hoefde te praten. Ik denk dat je principieel gelijk hebt dat je in zo'n rol als een soort holistische marktmeester over het speelveld heen moet kijken. Als elk onderdeel van de overheid een beeldje zou hebben, dan blijft het een feit dat alleen ‘Vrouwe Justitia’ een blinddoek draagt. De rest heeft dat niet, dus daar zijn minder waarborgen tegen een wat gekleurde houding of werkwijze. Ik ben het met je eens dat juist de Nationaal rapporteur verslavingen de ogen niet mag sluiten voor een bepaalde kant van het verhaal.
Maar, en dat is dan misschien een positieve constatering, zelfs staatssecretaris Teun Struycken heeft gezegd dat als hij beleid moet maken voor de kansspelindustrie, hij het logisch vindt om met die industrie te praten. Hij laat zich zeker niet leiden door de kansspelindustrie, maar hij neemt feiten en inzichten wel mee in zijn afwegingen. Laten we hopen dat de Nationaal Rapporteur ook wat heeft mee gekregen van die redenering van de staatssecretaris.
Werkt het andersom ook zo? Dat jij iets hebt geleerd van de verslavingszorg en daardoor iets hebt aangepast in je product?
Binnen Fair Play Casino is Peter Vreuls onze Manager Responsible Gambling. Hij heeft aan de voet gestaan van onze unieke, langdurige samenwerking met Stichting Mondriaan en Feite Hofman. Al meer dan een decennium werkt ons bedrijf samen met die partijen. We hebben een actieve dialoog over alle aspecten van Fair Play Casino, die relevante zijn voor de invulling van onze zorgplicht
Toen wij in een eerder stadium nadachten over een loyalty programma waarin verantwoordelijk gokgedrag werd beloond, was het Feite ons zeer treffend aan het denken heeft gezet. Bij ieder online platform en zeker bij een online casino is loyalty belangrijk. Dat heeft een technische kant en een commerciële kant waar je naar moet kijken. Maar juist ook een aspect inzake onze zorgplicht, want een loyalty-programma mag niet aanzetten tot onmatige deelname.
Daar waar spelers in loyalty programma’s vaak punten voor speeltegoed sparen, was Feite vanuit het perspectief van de zorgplicht er mondig van overtuigd dat dit geen goed idee was. Hij zag liever dat er fysieke niet-gokgerelateerde dingen werden weggegeven. Hij stelde dat je de bezoeker van de bar, die zijn alcoholconsumptie matigt, ook niet een biertje geeft als beloning. Met die treffende opmerking zijn we weer teruggegaan naar de tekentafel.
Hoe zie jij de relatie met de Kansspelautoriteit? Voel jij dat er een nieuwe wind waait?
Een nieuwe voorzitter zal altijd wat nieuwe kleur en een nieuwe wind meebrengen. Tegelijkertijd moeten we ook niet vergeten dat de Ksa als organisatie ook moest groeien, na 1 oktober 2021. Je zou kunnen stellen dat het nu door de adolescente fase heen is, dus een nieuwe, andere insteek is ook niet heel raar.
De Ksa bestaat al wel sinds 2012.
Vanaf het moment dat ze vergunningsaanvragen in behandeling gingen nemen op 1 april 2021, is de rol van de Ksa wel echt flink uitgebreid. Daardoor moesten ze organisatorisch heel andere dingen gaan doen, iets wat compleet nieuw was voor hen en Nederland: een legale online markt, waar toezicht op moest worden gehouden.
Ik denk ook dat Michel Groothuizen met een ander perspectief naar de markt kijkt. Nog steeds als toezichthouder, maar dat hij daarbij ook goed naar de praktijk en de uitvoerbaarheid kijkt. Zijn specifieke kennis en ervaring dragen daar ook aan bij.
In een eerder interview van ons, sprak jij over bewust met een zwaardere rugtas te starten waarmee jullie alsnog probeerden hetzelfde tempo te lopen als jullie concurrenten. Je doelde daarbij op extra beperkingen die Fair Play zichzelf oplegde, strenger dan wat de wet voorschreef. Hoe kijk je terug op die insteek? Was dat de juiste beslissing?
Commercieel gezien zou kunnen worden gesteld dat we beter hadden kunnen scoren als we die beslissingen niet hadden genomen. Het meest in het oog springende was de maximaal 8 uur inlogtijd, terwijl spelers bij anderen 23 uur per dag ingelogd konden zijn Daar stelde jij nota bene een expliciete vraag over. Tegelijkertijd is het niet alleen de gewenning voor onszelf geweest om met dat “extra gewicht” te lopen, maar is de consument daardoor ook reeds bekend met “hoepels” waar men door moest springen. Hoepels die ze -mede door nieuwe regelgeving- later ook tegenkwamen bij andere sites.
“Ik denk wel dat we daar nu uiteindelijk de vruchten van plukken. We hebben daardoor iets minder last van de nieuwe restricties.”
Björn Fuchs
Ik denk wel dat we daar nu uiteindelijk de vruchten van plukken. We hebben daardoor iets minder last van de nieuwe restricties. Met Finnplay hebben ook een goede partner die al vanaf het begin goed reageert op veranderingen die wij nodig hebben. Daar hebben we hen ook expliciet op geselecteerd. Ze moesten mee kunnen bewegen en bereid zijn om hun processen zo in te richten zodat ze snel aanpassingen konden maken. Dat hebben ze onder andere weer bewezen bij de invoering van de netto stort grens.
Het was niet alleen een principieel standpunt wat we in die beginfase hebben ingenomen, het kwam ook vanuit een strategische hoek. We wisten dat dit soort zaken er uiteindelijk aan gingen komen en hadden die gewenningsslag dus al gemaakt toen het verplicht werd. Zowel intern in onze processen en mindset, maar ook extern richting de spelers.
Wellicht dat we commercieel wat meer in de plus hadden gestaan destijds als we andere keuzes hadden gemaakt. Maar miscchien zouden we commercieel nu juist wat meer in de min draaien met alle nieuwe regels. Al met al sta ik er nog steeds achter.
De lijst is lang met zaken waar de branche nog mee te maken gaat krijgen. Naast de eerder genoemde Ksb-verhoging wordt er gesproken over de verhoging van de minimum leeftijd naar 21, overkoepelende speellimieten, en meer. Je gaat het nog druk krijgen.
De politieke wens is uitsproken in moties en de daarbij passende beleidsvisie van staatssecretaris Teun Struyken staat op papier. Als branchevereniging hebben we daar zeker een mening over, maar we vinden het bovenal belangrijk dat iedere maatregel bijdraagt aan de netto bescherming van de speler. Tegen dat uitgangspunt moet alles worden getoetst.
“Als je ziet dat nu minder dan 10% van de spelers bereid is om inkomensgegevens aan te leveren, dan hoef je niet gestudeerd te hebben om het effect van een overkoepelende draagkrachttoets in te schatten.”
Björn Fuchs
Daartoe moet je kijken naar de effectiviteit en proportionaliteit van iedere restrictie of maatregel. Als je ziet dat nu minder dan 10% van de spelers bereid is om inkomensgegevens aan te leveren, dan hoef je niet gestudeerd te hebben om het effect van een overkoepelende draagkrachttoets in te schatten. De theoretische werking van een dergelijk mechanisme kan goed zijn, maar je moet ook naar de praktijk kijken.
Als branchevereniging staan wij achter een structureel gezonde en veilige markt. Sommige politieke wensen in aangenomen moties vinden hun oorsprong in een tijd waarin tendentieuze headlines en een negatief sentiment regeerden. Met de inzichten en marktcijfers van nu, staan diezelfde wensen nu soms haaks op een structureel gezonde en veilige markt. Je moet het grote plaatje blijven zien en de lange termijn bewaken. Ik vertrouw daarin volledig op kundige beleidsmakers.
Teun Struycken zal waarschijnlijk niet terugkeren. Dan is het nog maar bezien wie zijn opvolger wordt en hoe die in de wedstrijd staat.
Ja, dat is nog een lot uit de loterij, om het zo maar te zeggen. Er is natuurlijk wel een heel brede politieke steun geweest voor Struycken’s beleidsvisie, maar momenteel is het niet meer dan dat: een beleidsvisie. Die moet nog verder ingevuld worden. Daarachter zit natuurlijk wel een kundig team en de trein blijft op dit vlak doorrijden. Maar er kan inderdaad altijd weer een andere politieke wind gaan waaien.
Politiek laat zich moeilijk voorspellen. Laten we in ieder geval vertrouwen hebben in goed onderzoek en erop vertrouwen dat feiten belangrijk blijven. Want het zijn de feiten aan de basis moeten staan van overheidsbeleid. Dan doel ik bijvoorbeeld ook op de nieuwe meetmethode van de Ksa die inzichtelijk heeft gemaakt dat de helft van iedere besteedde euro richting illegale goksites gaat.
Volgende week gaat het verbod op sportsponsoring in. Ben je als branchevereniging bang dat de industrie “achterpoortjes” gaat gebruiken?
Het ledenbestand van VNLOK wil zich gewoon aan de wet houden en ziet het met ledenogen aan wat er nu aan commerciële creativiteit gebeurt in België. In Nederland is het politieke debat over online kansspelen juist net een stuk genuanceerder en realistischer geworden. Met alles wat de branche nog boven het hoofd hangt, zou het desastreus zijn als marktpartijen in Nederland gaan proberen het onderste uit de kan te halen en via een slinkse manier toch nog proberen zichtbaar te worden. Dan krijgen ze echt het spreekwoordelijke deksel op hun neus.
“Met alles wat de branche nog boven het hoofd hangt, zou het desastreus zijn als marktpartijen in Nederland gaan proberen het onderste uit de kan te halen en via een slinkse manier toch nog proberen zichtbaar te worden”
Björn Fuchs
VNLOK stond juist bekend om de hybride partijen met naast online ook landgebonden aanbod. Die mogen nog wel adverteren en zichtbaar zijn.
Dat is iets anders dan de sluwe geitenpaadjes die in België worden gebruikt: het creëren van een nieuwe (media)entiteit of merk om daarmee toch zichtbaar te zijn. Dan doel ik specifiek op entiteiten die voorheen niet bestonden en qua beeld, toon, en kleur exact lijken op het online merk voor wie het verboden is te adverteren.
Het landgebonden aanbod is nadrukkelijk uitgesloten van de nieuwe regels en bestaat al jaren.Als voorzitter van de vereniging voor legale online casino’s houdt mijn mening daar op.
Nu was er consternatie over Eurojackpot, terwijl die volledig binnen het wettelijk kader opereert. Goed kan je het als branche dus toch niet doen. Ik kan me dan ook voorstellen dat een goksite zegt “Backlash komt er toch wel, dan pluk ik liever wel de vruchten van zichtbaarheid die tegen het zere been is, dan alleen maar met de gebakken peren te zitten als er toch wel ophef ontstaat.
Ik denk dat er wel een verschil zit tussen de Eurojackpot die reeds bestaat en een partij die een compleet nieuwe entiteit opricht om het verbod te omzeilen. De Eurojackpot is niet verzonnen om het sportsponsoring-verbod te omzeilen, Eurojackpot was er al en Eurojackpot valt niet onder dat verbod.
De maatstaf voor jou is dus of iets al bestond?
Ja, dat het al bestond en werd gebruikt, want anders ben je bewust iets aan het ontwijken. Het is bovendien koren op de molen van partijen zoals de SP en de ChristenUnie. Om in de termen van de laatste te spreken: Ik predik voor minder gedoe en minder ruis in het politiek dossier online kansspelen. Juist nu de realistische, feitelijke nuance aanwezig is. Het is korte termijn gedacht om creatief slim of sluw vruchten te plukken, omdat de backlash er toch wel komt. Die korte termijn winst verdampt snel, als daarna extra, nieuwe beperkingen volgen voor de hele online branche. Ik moet de legale operator nog tegenkomen, die daar voorstander voor is.
Foto's via Gaming in Holland.
Partners
CasinoNieuws.nl heeft overeenkomsten met aanbieders van online kansspelen en gebruikt hiervoor affiliate-links. Als u via zo’n link een account aanmaakt, dan krijgen wij daar een commissie voor, zonder extra kosten voor u. Onze partners hebben geen invloed op de redactionele inhoud en reviews van CasinoNieuws.
